As fotografías máis antigas de Galicia

Redacción.-

Alvarellos Editora rescata un documento único. Dez imaxes de Santiago de Compostela datadas en 1858. Unha selección das fotografías máis antigas de Galicia. O seu autor foi o artista compostelán Andrés Cisneros, todo un precursor da fotografía española, hoxe inxustamente esquecido.    

Parte destas imaxes integrarían un álbum de agasallo á raíña Isabel II, que en setembro daquel ano visitou Galicia. En 1858, a fotografía levaba pouco máis dunha década inventada, polo que esta serie, agora convertida en postais por Alvarellos, sitúa a Santiago entre as cidades de Galicia e España pioneiras no cultivo dunha arte que revolucionaría a nosa forma de ver o mundo. 

30 xul, 2014

Entroido de verán

Redacción.-

O 16 de Agosto as 17:00 H, dará comezo o Entroido de Verán de Vilalba.
Será na parte peatonal da Rúa Basanta Silva, e está organizado polos locais de hostalaría: Tamanaco, La Casa del Lobo, La Bujía e 31 do DEZ, coa colaboración do Concello de Vilalba.
Dende as 17:00 H, teremos animación musical na rúa, e o evento estará amenizado pola Charanga BCB.
O Entroido contará cun concurso de disfraces, e cun desfile as 20:00 H.
As bases pódense concultar nos locais organizadores, nas redes sociais do Entroido de Verán de Vilalba, ou na web do Concello de Vilalba.
Para participar no concurso poderanse apuntar, ata o 16 de Agosto as 16:00 horas, nos locais organizadores ou no email: entroidodeverandevilalba@gmail.com
No concurso establécense 3 categorías: Infantil, Adulto e Grupos ( 5 persoas ou máis ). E os premios para cada categoría son os seguintes:
Infantil: 
1º Premio: 50 euros
2º Premio: 25 euros
3º Premio: 15 euros
Adulto:
1º Premio: 100 euros
2º Premio: 50 euros
3º Premio: 25 euros
Grupos: 
1º Premio: 250 euros
2º Premio: 125 euros
3º Premio: 75 euros



28 xul, 2014

A liberdade que reclamades

Antón de Guizán.-

"¿E que pensades facer coa liberdade que reclamades?". A resposta sería tan longa que non pode ser formulada por un home, porque a liberdade pedímola para unha nación, e os anceios d-un povo son infinidos no tempo; pero, ademáis, non se lle pode conceder a ninguén o dereito de interpelar con semellante pregunta a unha nacionalidade privada de vivir a súa vida. Castelao (Sempre en Galiza).

Os galegos asistimos desde hai anos á paulatina perda de apoio electoral do nacionalismo, en cantidade de votos, en representatividade institucional e en apoio social a pesares da estructura creada en ambitos como o sindical, cultural, asociativo etc.

Lonxe de facer unha analise profunda do que pode ser un proceso de descomposición co resultado próximo ou lonxano cara ao residualismo, o nacionalismo galego leva anos facendo analises engañosas dos sucesivos resultados, maquillados deliberadamente en parte por intereses internas de control de estructuras partidarias, e en parte por unha tendencia histórica a pensar que o país está equivocado, negando calquer posibilidade que poda supoñer un descoñecemento ou falta de adaptación á realidade do país que se di defender.

Cal é logo a consecuencia da perda continuada de apoios, causas sempre esóxenas e interesadas? ou serán esas as coartadas perfectas para o inmobilismo, control do aparato politico e permanente xustificación do continuado retroceso?

O país semella alonxado da que debera ser a plataforma natural de defensa dos seus intereses, ben por etiquetas fomentadas polos rivais e medios de comunicación, pero alimentadas polo propio mundo nacionalista con actitudes distantes e mesmo initelixibeis para os propios galegos, o sectarismo, a autoexclusión, o elitismo ideoloxico...

Sen querelo, o nacionalismo tense adentrado nun proceso politico tan galego como o minifundismo, parcelandose a si mesmo con limitacións para si e para os galegos como a definicion de esquerda, espazo ocupado por organizacións estatais, un nacionalismo restrictivo que limita o ambito de representatividade politica no millor dos casos a douscentosmil votos e unha tendencia patoloxica a prescindir de referentes historicos e sociais.

Desta maneira, o nacionalismo limita o seu ambito de influencia politica e social porque renuncia a ser unha opción lexítima, diferenciada e libre, supeditado sempre a acadar maiorías para gobernar, ou a estar abocado a pactos e apoios previsíbles coa esquerda estatal.

Neste escenario, os galegos optan por propostas lexítimas e non por sucedaneos, e non o perciben como unha opción real de poder, sinon como un complemento.

Galiza precisa de unha opción politica autocentrada no país, integradora, que supere as dinámicas importadas nas que se prioriza a contradicción "esquerda-dereita" por diante da contradicción "Galiza-Estado" no seu ambito máis amplo, precisa de unha forza con vocación maioritaria, de poder, co obxectivo de acadar o pleno goberno e a independencia, desde a moderación e a modernidade.

Non é posible representar e defender os intereses de Galiza sen o apoio dos galegos, polo que hai unha necesidade urxente de refundar o nacionalismo galego (non só unha forza politica) porque non só nos xogamos a pervivencia de un instrumento politico sinon que nos xogamos a pervivencia do país.

O nacionalismo debe refundarse para acadar a confianza maioritaria dos galegos con unha profunda reformulación mesmo de premisas "intocabeis" ate hoxe, e preconceitos que o levaron a unha situación de coriente elitista, pura, pero a cada paso máis minoritaria agás contadas excepcións locais.

So unha pequena parte da sociedade galega é "nacionalista", pero unha parte maioritaria da sociedade galega se considera "galeguista", uns conceptos que non deberan estar distanciados pero que semellan confrontados.

O galeguismo histórico, heroico polo que supuxo de recuperación da identidade propia e o orgullo dos galegos como país diferenciado, acuñou un termino e uns compromisos que elevaron a Galiza ao nível de recoñecemento de Euzkadi e Catalunya no contexto do estado, hoxe deturpado polos partidos estatais, pero que aínda pode atraer á maioria dos galegos polo ben común.

Supostas adecuacións a realidade politica, lecturas falseadas da realidade e mesmo a formulación de novas alternativas desde premisas socialdemocratas, centro, centro dereita ou esquerda, estarán abocadas ao fracaso cando a sociedade demanda formulas imaxinativas e comprometidas cos cidadáns, cos galegos e galegas castigados pola crise en maior medida que o resto do estado, con unha alta taxa de desemprego, unhas baixas pensións uns salarios máis pequenos e un empresariado abandonado pola banca e as administracións cando resultaría necesario para rexenerar a nosa economía productiva.

Con este panorama, Galiza precisa máis que nunca, de unha forza que orgullosa do país e que acredite das súas propias potencialidades, pero que ademáis de dignificar a historia do galeguismo e nacionalismo, inicie un camiño novo e valente, renunciando si é preciso a corsés que poidan supoñer un lastre para o seu crecemento por riba de visións nostálxicas, poñendo por diante unicamente os intereses do país e desbotando formalismos, demagoxia e diferenciando intelixentemente táctica e estratexia politicas co obxectivo de acadar a maioría social e politica de Galiza.

Calquer plantexamento restrictivo e excluínte, con discursos endogamicos e que non teña vocación maioritaria, falta de referentes, encabezados por persoas de demostrada incapacidade e numerosos fracasos, lonxe de contribuir a un futuro esperanzador, rematará enterrando esperanzas.

Non creo, polo tanto que haxa aínda unha verdadeira proposta ilusionante para a maioría social, que recupere a esperanza perdida, coa que podan sentirse identificados todos os galegos e galegas e co que iniciar un proceso de salvación do país primeiro, e de acadar despois a súa independencia nesta Europa desnaturalizada pero coa posibilidade aínda de reformularse comprometida cos seus cidadáns e as súas nacións.

Mentras, os galegos, os galeguistas, seguimos agardando unha forza para construir o país, para todos, para nós.

...ningún galego “iñora que a súa “terra”é Galiza, pero non todos identifican a terra coa nación,...

Castelao (Sempre en Galiza).

25 xul, 2014

Soneto a Carballo Calero

SONETO EN LOOR DO EXIMIO DON RICARDO CARBALLO CALERO

Xoán Xosé Fernández Abella.-

Alta honra de Ferrol e de Galiza,
enteiramente ás mesmas consagrado,
estudioso incansable, namorado
da Beleza, a Verdade e a Xustiza.

Túa entrega foi total sempre na liza
polo traballo serio e ben logrado,
un traballo profundo e artellado,
que gran sabedoría patentiza.

Eu canto aquí un cume da Cultura,
catedrático impar, poeta inmenso,
sabio da Lingua e da Literatura.

Dramaturgo, ensaísta de fondura
e de Galiza defensor intenso.
Chegue ata ti miña loanza pura.


20 de Xullo do 2.014

IMAXE: Tino Viz



Hiromi abre hoxe o Ribadeo Jazz & Blues

Redacción-

A destacada pianista xaponesa Hiromi abre hoxe xoves 24 os concertos do Festival Ribadeo Jazz & Blues. Os premiados Alexandra in Grey e Alfredo García Quartet completan as actuacións de hoxe.

Despois de recibir os aplausos do Festival de Montreux en Suíza e da sala Blue Note de Londres, a prestixiosa pianista Hiromi Uehara será hoxe o prato forte do primeiro día de concertos no recinto do Ribadeo Jazz & Blues. No Hiromi Trio Project rodéase de dous recoñecidos músicos que contan cunha extensa traxectoria musical, o baixista Anthony Jackson e a batería Simon Phillips.

Hiromi é, a pesar da súa mocidade un asentado valor da escena jazzística mundial, compartirá mañá escenario con dous novos talentos: os asturianos Alexandra iin Grey, premiados hai pouco como grupo revelación e a formación galega Alfredo García Quartet, gañadores do concurso nacional de maquetas de jazz fusión.

As portas do recinto no que se celebrarán os concertos, nun terreo anexo á estación de autobuses, abrirán ás 20 horas. A música empezará ás 21 horas con Alfredo García Quartet. A actuación de Alexandra in Grey está prevista para as 22.45 horas, mentres que o Hiromi Trio Project sairá ao escenario pasados 30 minutos da medianoite.

Ademais da venda online, que continúará activa desde hoxe até o domingo a través do servizo de adquisición de localidades de Abanca, os abonos e entradas despacharanse até as 19 horas na Antiga Oficina de Turismo, e a partir desa hora no recinto do festival. Este mesmo sistema repetirase os outros tres días de concertos.

Na web do festival podedes atopar os horarios de todas as actuacións e máis información do festival e dos artistas que este ano forman parte do cartel. Cada día, as cabezas de cartel serán os últimos en actuar. A aqueles medios gráficos que non poidan chegar a facer unha foto a esa hora e estean interesados en fotografías dos artistas na proba de son ou no hotel prégase por parte da organización que o comuniquen canto antes para poder avisar con tempo.

24 xul, 2014

Primeiro disco de "Mi perro Vincent"

Redacción.- A banda vilalbesa de punk rock Mi perro Vincent está formada por Luis (guitarra e voz), Pablo (guitarra), Cas (baixo) e Alberto (batería), catro amigos unidos “pola música, os cómics, o cinema e as cañas”, como eles mesmos se definen. As súas influenzas musicais son Ramones, The Queers, Los Nikis… Sacaron a súa primeira maqueta no ano 2011, tras varios anos de concertos; estaba integrada por cinco temas grabados de forma caseira, obtendo unha boa resposta por parte dos seus seguidores e o público en xeral. Posteriormente colaboraron en recopilatorios de Estados Unidos, México, Arxentina, Barcelona e incluso conseguiron quedar finalistas -por votación do público- no concurso de 43 Music a nivel do Estado español. “Ata tivemos que sacar unha segunda edición dixital deste traballo. Agora seguimos dando concertos por Galicia, León, Asturias… e preparando os temas que forman parte do o noso primeiro disco”, apunta Alberto.

En decembro metéronse no estudo para comezar a grabación deste disco, arranxo e produción baixo a batuta de Jesús Iglesias, responsable de Estudos Primarios. Puxéronse en contacto con Juan José Ryp, por Facebook, sen coñecelo persoalmente pero sendo fans absolutos do seu traballo. A súa resposta foi inmediata, non só accedeu a realizar a portada de xeito desinteresado, senón que se implicou moito máis do que eles podían imaxinar. “Enviámoslle as cancións para inspiralo e foinos mandando cada avance do traballo. O resultado foi alucinante, con referencias a todos os nosos temas, filias e fobias. Ademais de bo artista, é mellor persoa”, afirman case ao unísono todos os membros da banda.

Nas súas cancións (píldoras de punk rock cheas de melodía) podemos atopar referencias ao mundo do cómic, do cinema e da música, sempre con moita ironía e con moito humor. Tamén grabaron a súa primeira canción en galego (“Méteo non cú”). 

A distribución do disco vai por conta de Picnic Records de Barcelona e eles mesmos encárganse de facer un magnífico labor de difusión a través de miperrovincent@yahoo.es e www.facebook.es/miperrovincentpunkrock.

23 xul, 2014

A Voz de Vilalba acada o .gal

Redacción.-  

No marco da actual sociedade da información, o que non está en Internet non existe. O .gal é o dominio que nos corresponde como comunidade con fortes vencellos lingüísticos, culturais, históricos e sociais. Unha especie de sufixo co que identificar en Internet as páxinas escritas en galego e que se dirixan á sociedade galega nas súas comunicacións en liña que, tendo en conta a nosa dispersión no mundo, non se circunscriba a un ámbito territorial concreto.

Co obxecto de garantir a estabilidade e funcionamento do dominio .gal, o período comprendido entre o 1 de xuño e o 11 de xullo permitiu que un grupo reducido e significativo de dominios quedaran dispoñibles para a sociedade galega. O programa Pioneiros ofertou aos potenciais reservadores de dominios .gal a posibilidade de rexistrar e comezar a usar o dominio uns catro meses antes do período de rexistro xeral. Deste xeito poden dar a coñecer os seus produtos ou servizos, fomentando ao mesmo tempo un interese e unha expectación no público arredor do dominio .gal, e favorecéndose dunha publicidade adicional.

No seu permanente compromiso coa lingua e coa cultura galega, A Voz de Vilalba foi unha das noventa e tres organizacións merecedoras do dominio .gal dentro desta fase, tal e como se anunciou esta mañá en Compostela por parte dos máximos responsables da Asociación PuntoGal, nun acto celebrado no Museo do Pobo Galego. Polo tanto, www.avozdevilalba.gal será unha realidade a partires do vindeiro 25 de xullo. O número de solicitudes presentadas ao programa Pioneiros foi de 134, superando ampliamente as prazas dispoñibeis; as candidaturas foron seleccionadas segundo criterios de representatividade na sociedade, en función da contribución ofrecida ao lanzamento do .gal e garantindo que todos os sectores sociais estiveran representados.

A comunidade galega no mundo, con máis de catro millóns de persoas, a nosa lingua e a nosa cultura teñen agora unha marca propia coa que identificar todos os contidos que xeramos na Rede e, así, facernos máis visibles dentro deste espazo de comunicación global. A asociación PuntoGal é unha entidade sen ánimo de lucro constituída por entidades de todos os ámbitos da sociedade galega coa finalidade de preparar, promover e presentar a candidatura para a consecución do dominio .gal para o noso país.

Os ingresos producidos pola xestión do rexistro do dominio .gal dedicaranse ao mantemento do dominio e, no caso de que se produzan beneficios, serán reinvestidos en fomentar a lingua e a cultura galegas no ámbito das novas tecnoloxías. A seguir publicamos a listaxe completa de enderezos, por orde alfabética:

· 25dexullo.gal
Xunta de Galicia

· academia.gal
Real Academia Galega

· adega.gal
Asociación para a Defensa Ecolóxica de Galiza

· aetg.gal
Asociación Enxeñeiros Telecomunicación de Galicia

· agasol.gal

Asociación de Empresas Galegas de Software Libre (AGASOL)

· age.gal

Alternativa Galega de Esquerda

· amesa.gal

A Mesa pola Normalización Lingüística

· amigosdopatrimoniodecastroverde.gal

Asociación Cultural Amigos do Patrimonio de Castroverde

· anova.gal

Anova - Irmandade Nacionalista

· ascatedrais.gal

Concello de Ribadeo

· atriga.gal

Axencia Tributaria de Galicia

· avelinodiaz.gal

Hadrián Fernández Eiros "Ardao Eiros"

· avogacia.gal

Consello da Avogacía de Galicia

· avozdevilalba.gal

A Voz de Vilalba

· axendadixital.gal

Xunta de Galicia

· bng.gal

Bloque Nacionalista Galego

· cabana.gal

Cabana Bergantiños

· cambre.gal

Cambre

· carballo.gal

Carballo

· castrelo.gal

Castrelo de Miño

· catedraldesantiago.gal

Catedral de Santiago

· ccoo.gal

CCOO de Galicia

· celta.gal

Real Club Celta de Vigo S.A.D.

· cesga.gal

Fundación Centro Supercomputación de Galicia

· cidadedacultura.gal

Cidade da Cultura de Galicia

· clustertic.gal

Cluster TIC de Galicia

· codigo.gal

Grupo Código Cero Comunicación

· compromiso.gal

Compromiso por Galicia

· concellodemanzaneda.gal

Manzaneda

· consellodacultura.gal

Consello da Cultura Galega

· cpeig.gal

Colexio Profesional de Enxeñeiros Informáticos de Galicia

· crea.gal

Asociación CREA directores y realizadores de Galicia

· crtvg.gal

Compañía de Radio-Televisión de Galicia

· csif.gal

Central Sindical Independiente e de Funcionarios de Galicia

· ctnl.gal

Coordinadora de Traballadores/as de Normalización da Lingua

· cultur.gal

Jose Manuel Aldea Moscoso

· cultura.gal

Xunta de Galicia

· deputacionlugo.gal

Deputación provincial de Lugo

· dinahosting.gal

Dinahosting

· editorialgalaxia.gal

Editorial Galaxia, S.A.

· elcorreogallego.gal

Editorial Compostela, S.A.

· fegamp.gal

Federación Galega de Municipos e Provincias

· feijoo.gal

Partido Popular

· fundacioncastelao.gal

Fundación Castelao

· fundacionislacouto.gal

Fundación Isla Couto

· fundacionoteropedrayo.gal

Fundación Otero Pedrayo

· gadis.gal

Gadisa Retail S.L.U.

· galicia.gal

Xunta de Galicia

· galiciacalidade.gal

Galicia Calidade

· galiciaconfidencial.gal

Xurimaru Servizos de Comunicación

· galizacig.gal

Confederación Intersindical Galega - CIG

· goberno.gal

Xunta de Galicia

· isoc.gal

Internet Society

· lavozdegalicia.gal

La Voz de Galicia S.L.U.

· liceodenoia.gal

Sociedade Cultural e Recreativa Liceo de Noia

· lingua.gal

Xunta de Galicia

· mundo-r.gal

R Cable y telecomunicaciones Galicia, S.A

· museodopobo.gal

Asociación Padroado do Museo do Pobo Galego

· ordes.gal

Ordes

· oval.gal

Cooperativa Santa María do Val S.C.G.

· parlamento.gal

Parlamento de Galicia

· pgl.gal

AssociaÇom Galega da Lingua (AGAL)

· ponteceso.gal

Ponteceso

· pontevedra.gal

Concello de Pontevedra

· portaldaspalabras.gal

Real Academia Galega e Fundación Barrié

· ppdegalicia.gal

Partido Popular

· praza.gal

Fundación Praza Pública

· presidente.gal

Xunta de Galicia

· prolingua.gal

Asociación Cultural Prolingua

· psdeg-psoe.gal

PSdeG

· R.gal

R Cable y telecomunicaciones Galicia, S.A

· radiofusion.gal

Emisoras Municipais Galegas

· radiogalega.gal

Compañía de Radio-Televisión de Galicia

· rcdeportivo.gal

Real Club Deportivo de La Coruña

· redondela.gal

Concello de Redondela

· reizentolo.gal

Rei Zentolo, S.L.

· ribadeo.gal

Ribadeo

· sermosgaliza.gal

Sermos Galiza, S.A.

· snccoo.gal

CCOO de Galicia

· socialistas.gal

PSdeG

· teleco.gal

Escola de Enxeñaría de Telecomunicación

· televisiondegalicia.gal

Compañía de Radio-Televisión de Galicia

· teo.gal

Teo

· turismo.gal

Xunta de Galicia

· udc.gal

Universidade da Coruña

· usc.gal

Universidade de Santiago de Compostela

· uvigo.gal

Universidade de Vigo

· valedordopobo.gal

Valedor do Pobo

· veciñosporlugo.gal

Veciños por Lugo

· vilardesantos.gal

Vilar de Santos

· xerais.gal

Edicións Xerais de Galicia

· xornalistas.gal

Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia

· xunta.gal

Xunta de Galicia

22 xul, 2014

Dous sonetos para Xosé Chao Rego

Xoan Xosé Fernández Abella.-

HOME DE FE

Home sinxelo e sabio, dunha inmensa cultura,
dun corazón moi san, plenamente galego,
filósofo, teólogo, biblista, sen apego
de presunción algunha, que así é por natura.

Con fe iluminadora, moi rexa, limpa, pura,
-non hai lugar pró engano neste ilustre chairego-,
percorre a Biblia enteira, con exemplar sosego,
cun humanismo inmenso, comprensión e fondura.

Ten unha fe de amor, esperanza e xustiza,
unha fe regalada e na razón sostida,
unha fe que xamáis, como fe, dogmatiza.

Ten moi presente a Historia para entende-la vida,
da relixión cristiá. Na Historia profundiza
e sabe achar na Historia a luz apetecida.


GALEGO UNIVERSAL

Alto honor de Vilalba e de Galiza
é o que dimana de Xosé Chao Rego,
o noso ilustre e loitador chairego,
no peito sempre a arela da Xustiza.

Coa súa conduta á xente galeguiza,
e aínda nos di que renaceu galego,
el fainos renacer co seu achego,
coa súa galeguidade non postiza.

Libros da auga e lume, e do misterio,
e da muller, da variedade humana,
da nosa Lingua... Páxinas gloriosas!

Pola súa riqueza soberana
queda no corazón seu maxisterio,
con sinais permanentes e vizosas.

Os Tilos, 30 de xuño do 2.014



21 xul, 2014

Chao Rego, merecido Hectómetro Literario

Xulio Xiz.- Velaquí unha homenaxe incontestable e incontestada: en Vilalba, érguese un monolito para marcar o Hectómetro Literario de Xosé Chao Rego. Os vilalbeses do meu tempo sabiamos que, se de Ferrol recibiramos un párroco tradicionalista, férreo, a nosa vila tiña invadido Ferrol con cregos innovadores, revolucionarios, como Bernardo García Cendán ou Xosé Chao Rego.
O vello Chao, ao que Cunqueiro mencionaba como o seu asesor na compra de capóns, era propietario do Hotel Chao, e tanto confiaba que o seu fillo crego chegase a Bispo, que tiña gardada unha colleita de viño para celebrar cumpridamente o acontecemento cando se producise.
Pero Chao Rego non ía por esa promoción, pasou moito de largo, e foi crego dos probes, dos humildes, da parroquia ferrolá máis popular, e da “clientela” menos atendida pola Igrexa, abrindo as portas da parroquia para os temas relixiosos, os temas sociais, e os entón innombrables temas políticos ou laborais.
Nin foi Bispo nin continuou de crego, e volveu para Vilalba, e logo para Santiago para convertirse nun dos teólogos máis recoñecidos de Galicia desde a vida civil, felizmente casado. E Xosé Chao Rego convertiuse nunha institución con labor docente nun instituto, con labor literario en ducias de libros, con labor teolóxico en centos de opinións e escritos.
E agora a Irmandade Manuel María da Terra Chá, xunto con Xermolos, ergue un monolito na súa honra no fermoso “Paseo dos soños” vilalbés, á beira do río, xunto ao Muíño do Rañego, onde teñen monumentos Manuel María e Paco Martín, Xosé Manuel Carballo, Agustín Fernández Paz, Margarita Ledo Andión, Xavier Docampo ou Darío Xohán Cabana. Alí acaban os grandes das letras chairegas sendo propietarios dun hectómetro literario deste Paseo, en posesión total.
Mágoa que Chao Rego non estea nas mellores condicións físicas para disfrutalo. Pero o feito é ese: é un grande das letras, da teoloxía, da humanidade da Terra Chá, e a Terra Chá faille xustiza.

20 xul, 2014

Miguel Barrera canta a Pepe Chao

Terra pisada,
lume miúda como antollo de biosbardos,
auga fermentada
na forxa da palabra.

Percorro os labirintos da desmemoria
e atópote constante
no latexo do meu vivir.

Rexo bidueiro nas beiras do saber.

Coa túa mirada atenta
descubrín o maldicir e pronunciei
o amor ei.

Meu mestre Chao
bacharelando e na Chouzana,
insistente no pluscuamperfecto,
puliches meu galego
e renacín da túa man.

Meu mestre Chao.
Noso mestre.

__________________
Foto: Moncho Paz

19 xul, 2014

Homenaxe a Xosé Chao Rego

Helena Villar Janeiro.- Xosé Chao Rego recibiu onte unha entrañable homenaxe na súa terra, Vilalba. A Asociación Xermolos e a Irmandade Manuel María da Terra Chá organizaron este acto de colocación do Noveno Hectómetro Literario, que deu comezo ás 17.30 h. no Paseo dos Soños do Muíño do Rañego, á beira do río Madalena.
Xosé Chao Rego é unha personalidade singular da nosa cultura. Destaca polo cultivo do ensaio sobre temas teolóxicos e de antropoloxía social. O seu traballo por unha igrexa galega, que asumise o idioma como lingua da gran maioría dos crentes e a nosa realidade social e ambiental para encarnarse, foi unha dedicación constante no seu labor intelectual e na praxe evanxélica. A súa personalidade afectiva e conciliadora está detrás de moitos proxectos colectivos durables, entre eles as revistas de pensamento cristián Irimia e Encrucillada. É autor prolífico de traballos de fondo bíblico e de obras comprometidas cos problemas teolóxicos do noso tempo, entre os que destaco pola súa actualidade A condición homosexual (1999) e O sexo, a muller e o crego (2000). É autor tamén, entre outros moitos libros, de Eu renazo galego. Ensaio sobre a identidade galega (1983), que recibiu o Premio da Crítica Galicia, onde se recollen as reflexións do autor sobre un tema tan importante como desenvolver un pensamento crítico sobre as orixes culturais e ambientais do crente. A primeira Romaxe de Crentes Galegos celebrouse no Pedregal de Irimia, nacencia do Miño, como símbolo da recuperación da galeguidade espiritual e dese mesmo topónimo procede o nome dunha das revistas citadas. A súa dedicación á escrita levouno a colaborar na prensa con habitualidade. Por todo este traballo, foi distinguido coa Letra E pola Asociación de Escritores en Lingua Galega (2002).
Profesor de Ensino Secundario no instituto Rosalía de Castro de Santiago -cidade na que conta cunha rúa-, impartiu clases de galego deixando unha forte pegada no seu alumnado. Apartado ultimamente da vida social por razóns de saúde, acudiu onte á homenaxe na que tomaron a palabra Rubén Aramburu, Marica Campo, Xosé Manuel Carballo, Xoán Xosé Fernández Abella, Daniel López Muñoz, Moncho Paz e esta que escribe. Actuaron os músicos Mini e Mero de A Quenlla, e o gaiteiro Raúl Galego. O acto estivo dirixido polo xornalista Xulio Xiz. Parabéns ao amigo por unha mostra máis de recoñecemento.
_______________
Foto: Chema Felpeto

Pepe Chao, o meu irmán


Ramón Chao.- O Pepe e máis eu non somos xemelgos biolóxicos, pero afectivamente si. Lémbrome de que cando eu tiña seis ou sete anos, e el tres máis, durmiamos xuntos abrazadiños como se estivéramos no mesmo ventre materno. Este estado idílico rompeuse cando o noso pai –moi ateo e repubricano- metéuno no seminario de Mondoñedo para que fixera os cursos suficientes e convalidalos polo bacharelato, para despois sacalo de alí. Pero no intre ao Pepe entroulle a fe, e negouse a sair, ficando eu só no leito. El volvia a Vilalba cada nove meses, pero xa en plan místico. Andaba coa banda de seminaristas do pobo, entre elles Xenaro Currás, Xosé Luis Parga, Rouco Varela e Bernardo García Cendán, todos capitaneados polo párroco Gabriel Pita da Veiga e máis tarde polo nefasto Adolfo Pato.

Aos once anos funme a Madrid, cunha beca do Concello de Vilalba, e regresaba polos veráns, cada vez máis antifranquista, ainda que “roxo, roxo”, non me fixen até marchar a Paris. Aí cortáronse as relacións co Pepe, de máis en máis católico-nacionalista. Estivemos anos sen vernos, até que foi ordenado en Roma polo papa Pio XII, quen fixo a miragre de que me saltaran as bágoas cando daquela deume a segunda e derradeira comunión da miña vida.

Tamén o Pepe foi a Paris, vivindo na parroquia do gran filósofo do Renacemento, François Rabelais. O coadxutor da parroquia era o crego Aubry, altermondialista partidario da Teoloxía de Liberación e logo do subcomandante Marcos. Con estas influenzas, o meu irmán estaba máis que preparado para asumir o mando da parroquia de Santa Mariña, preto do Ferrol e centro das Comisións Obreiras da zona. Foi procesado, tratado de crego roxo e destituido. Xa tiñamos novos temas de conversa e voltamos a ser os mesmos irmáns de médio século antes. E agora non pasan dous o tres días sen que o chame desde onde estea. Por iso hoxe quero, desde a distancia, darlle unha forte aperta.
___________________________________
CELEBRACIÓN ARREDOR DE XOSE CHAO REGO

Venres, 18 de xullo, ás 17:30 horas, no Muíño do Rañego en Vilalba

Colocación do Hectómetro literario dedicado a Xosé Chao Rego

Coa intervención de:
Rubén Aramburu
Marica Campo Domínguez
Xosé Manuel Carballo
Xoán Xosé Fernández Abella
O gaiteiro Raul Galego
Daniel López Muñoz
Mini e Mero de A Quenlla
Moncho Paz
Helena Villar Janeiro
Xulio Xiz

Organizan: Irmandade Manuel María da Terra Chá e Asociación Xermolos.


Imaxe: Xurxo Lobato

18 xul, 2014

As vellas tabernas de aldea

Antón de Guizán.-

Aquelas tabernas dos que aínda formamos parte desa xeneración que non naceu no hospital, 1ue nas aldeas chairegas (e en todo o país) cubrían as necesidades básicas na proximidade.

No adro da parroquia había varias, que ademáis de ser taberna, eran tendas de ultramarinos que despachaban non só alimentos sinón que surtían ás casas dos utensilios máis necesarios, mesmo de ferretería, mercería, telas e outros variados enseres.

No adro dos Vilares, nas Reixas chegaron a convivir abertas nive tabernas, pero por outros lugares das parroquias había tamén outras illadas, eu lembro a do Ramudo en Ferreira, Lanzós, que si estaba pechada só había que buscar aos donos nunha leira próxima ou na casa facendo traballos propios daqueles tempos.

Moita xente de Vilaba acorda O Tropezón en Distriz e así e moitos lugares da Chaira na que as tabernas ademáis de cumplir a función de proveer ás casas de productos variados, eran lugar de encontro, parolas e socialización e nalgún caso mesmo de baile...

Os cambios, a invasión de cadenas e grandes areas comerciais, as mudanzas de costumes, o despoboamento do rural, levaron á súa paulatina desaparición ao par tamén da pobreza do rural.

A consellaría de Industria do bipartito, tentou con unmprecioso plan, recuperar este tipo de establecementos no rural modernizados, adaptados aos tempos, pero a volta do PP ao goberno da Xunta, botou terra neste proxecto e ficou abandonado.

As tabernas do rural non eran só negocios, sinón establecementos froito da realidade e que forman xa parte do noso pateimonio histórico, da nosa memoria.

Esas tabernas eran unha extensión das casas, vecindade, servizo, lugar de encontro e solución a necesidades básicas en tempos de illamento, faltos de recursos. O que facía falta e non había, traíase.

Cecais un estudo de recuoeración destes establecementos na Chaira, con historias e anecdotas que teñen, fotos etc... sería unha valiosa aportación á memoria da Terra Chá, algún día...

XXX Festival Irmandiño de Moeche

Redacción.-

Seivane e Riobó tocarán non 35 Festival Irmandiño de Moeche. A organización premiou con sachos aos mellores dá roda ciclocultural. Na roda participaron afeccionados de Moeche, San Sadurniño, As Somozas, As Pontes ou Ferrol.

O Festival Irmandiño de Moeche cumpre 35 anos e quere celebralo ao grande. A gaiteira Susana Seivane, Riobó -ou grupo liderado por Begoña Riobó, considerada a mellor violinista dá música celta galega-, A Requinta dá Laxeira -unha formación de música tradicional dedicada a recuperar a requinta, un instrumento típico dá zona dá Ulla- e a Banda de Gaitas do Padroado dá Cultura de Narón subirán ao escenario na noite do sábado 23 de agosto.

Ou cartel musical do venres, a primeira xornada, conta cos ponteses Non Cómbaro, que darán un concerto antes dá repichoca popular. E como preludio á festa, Isabel Risco ofrecerá unha sesión de monólogos. Ou 23 arrincará cunha xornada de portas abertas ao Castelo de Moeche, onde se poderán ver exposicións e participar en distintas actividades. E pasadas ás cinco dá tarde botará a andar ou primeiro Asalto Infantil ao castelo. «Faranse dous bandos, un de defensa e outro de avanzada, con bandeiras reivindicativas e globos de auga... para rirse e pasalo ben», explicou onte María José Painceiras, presidenta dá Asociación Cultural Irmandiños de Moeche, encargada de organizar ou festival, que este ano conta co apoio económico do Concello (6.000 euros) e a Deputación (4.000), ademais dá colaboración de Euroeume.

Tralo asalto protagonizado polos pequenos iniciaranse vos xogos tradicionais, co tronzón ou ou lanzamento de pacas de herba seca (proba que require máis técnica que forza, segundo aclaran vos promotores). Despois virán vos concertos e á medianoite, ou pregón, a cargo do xornalista ferrolán Germán Castro, que dará paso ao Asalto ao Castelo, co que se rememoran cada ano en Moeche ás Revoltas Irmandiñas.

Ou ambiente de festa xa se viviu onte nas inmediacións dá fortaleza, coa cuarta Roda Irmandiña, unha ruta ciclocultural na que participaron 19 parellas, máis ca nunca, desde vos oito ata vos 80 anos. Non percorrido sometéronse a varias probas: un test sobre a historia do municipio, coller coa boca mazás metidas en auga ou un quebracabezas. E vos primeiros en chegar á meta foron agasallados con sachos co logotipo desta singular competición. Painceiras agradece e eloxia a implicación e ou traballo de todos vos voluntarios que fan posible ou Festival Irmandiño.

A sonorización é iluminación do festival e o asalto ao castelo serán realizados pola empresa Dalleqlibras.

17 xul, 2014

Alba de Gloria 2014

Redacción.-

A Asociación Cultural "Vagalumes", como integrante da federación de asociacións culturais GALIZA CULTURA ven celebrando desde que se conmemorou no 2011 o 125 aniversario de Castelao co total desprezo por parte da Xunta e demais institucións galegas a lectura pública do ALBA DE GLORIA de Castelao desde o cumio do Pico Sacro, espazo simbólico no que a terra se fai espírito e que a cultura do noso pobo recubriu de significados ao longo dos séculos. Rememoramos á xeración do Seminario de Estudos Galegos que reparou neste lugar emblemático, visitou e estudou, amosando unha actitude intelectual de interese e respecto polo propio que contrasta cos valores que agora se están a transmitir de fascinación provinciana polo alleo.

Cumprense 90 anos desde que Castelao acudiu en peregrinación desde A Estrada até este lugar no 1924, cando unha ditadura impedía celebrar como se debera a festa nacional, e volveu imaxinariamente sobre el, desde o exilio, ao construír unha das súas pezas ensaísticas e literarias máis profunda, o “Alba de gloria”, discurso de celebración do día da patria galega. Para el era un lugar no que a resistencia do terreo a ser estepa, inspiraba a quen acreditaba en que o noso ser diferencial non ía ser borrado pola enxurrada reaccionario de entón. Por iso queremos render homenaxe a Castelao as asociacións culturais galegas porque queremos volver sobre os seus pasos físicos e intelectuais e homenaxear a este creador comprometido co seu pobo. Lembrar e retomar unha tradición que apesares das circunstancias conxunturais adversas porfía en alumear un futuro mellor, unha alba de gloria para Galiza e a súa cultura.

Por iso este ano 2014, nun contexto agravado pola dedicación das letras galegas a un membro dun réxime que pretendeu exterminalas, volvemos un ano máis a dar lectura ao Alba de Gloria no Pico. O programa deste ano quedaría como segue:

12. 00h. Benvida a cargo do escritor Xosé Lois Santos Cabana e subida ao cumio do Pico Sagro (o último treito)12:30h. Izado da bandeira por 2 membros da asociacións cultural Vagalumes de A Estrada. Leitura de Alba Groria de Castelão por parte dun representante da A.C. O Galo de Santiago, Marisa Castro da Asoc. Sennunpeso de Vedra, Maria Xosé Sánchez Sebio veciña de Codeso (Boqueixón) e Yolanda Aldrey da Asoc. de A Granxa do Pico Sacro.
13h. Roteiro guiado ao redor do Pico Sagro comentando a súa historia, valor natural e paisaxístico. e para ollar as súas furnas.
13:45h. Actuación dos cantautores Mini e Mero no atrio da capela do Pico Sagro
14:45h. Xantar en Casa Castro en Sergude E necesario anotarse antes do 18-07-2014 aquí
Visita guiada “Da auga e da pedra”. Guía: Iolanda Aldrey
16:30h.: Saida desde Casa Castro enSergudepara ir a aldea de S. PAIO
Deixamos a metade dos autos no início e levamos a outra para o final da ruta a pé,
16:45h SAN.PAIO – DONAS
A pé sobre 3 km. Pasarase por unha carballeira, por zonas con bosque atlântico, duas fervenzas e vários muiños restaurados. Se alguen o prefire pode facer case todo este treito en coche pero perderá grande parte da súa beleza medioambiental e sociocultural. Véxase aquí.
19:00h DONAS - LADEIRA DO PICO SACRO: Desprazamento nos automóviles
Ollaremos a igrexa de San Lourenzo que especialmente abrirán para esta visita. Dentro conserva pinturas murais (s.XVII-XVIII) e restos arquitectónicos dos s.XII-XIII. Ligazón 1 e 2
19:45h CENTRO DE INTERPRECIÓN DO PICO SAGRO
Desprazamento nos automóviles
Complétase o roteiro neste centro ubicado na antiga Casa do Cura de Lestedeo e que tamén abren para nos. Nel achegarémonos ao ecosistema, e a história e cultura das Terras do Pico Sagro e do Val do Ulla. Ligazóns 1, 2 e 3.


Con mal tempo, a visita guiada farase só en coches e únicamente veremos o interior da irexa de A Granxa e o Centro de Interpretación do Pico Sagro.

Pédese a sistir a toda, ou a parte desta actividade que organiza a Federación Galiza Cultura a través da Agrupación Cultural O Galo e A. C. Vagalumes e côa colaboración de asociación e veciños das parroquias do Ulla, que tamén deste xeito queren revalorizar o seu patrimonio e lembrar a forte vinculación de Castelao con esta terra.

ContraMINAcción apoia á Plataforma Sarraiá


Redacción.-

A Plataforma Sarraiá polo Río móllase para defender pacificamente o río, a paisaxe, impedir a tala indiscriminada de árbores, o patrimonio de Sarria e o Camiño de Santiago.

Cun xesto solidario, ContraMINAcción quere mollarse tamén e solidarizarse coa Plataforma Sarraiá polo Río. Por iso esixe aos gobernantes que escoiten as súas reivindicacións e a retirada inmediata das, de momento, 35 multas que ascenden a 20.550 €.

No seu comunicado, engade: "Entendemos as multas coma unha reacción represora e caciquil que busca acalar e reprimir a defensa pacífica do patrimonio de todos e todas, das árbores, da natureza, do río. Unha reacción que pretende facer de calquera persoa que participe nalgún tipo de mobilización social, por moi pacífica que esta sexa, “o inimigo”.

"Son esas multas un feito illado? Nin moito menos! É unha parte máis da estratexia de intimidación do goberno contra os colectivos sociais, e de criminalización de calquera mobilización; unha estratexia que tamén está a afectar a ContraMINAcción. Esta Rede de colectivos contra a minaría destrutiva na Galiza afronta unha multa de 400 euros trala masiva e impecable manifestación levada a cabo o 2 de xuño de 2013, en Santiago de Compostela, por supostas pintadas.

"Desde os poderes públicos estase a levar a cabo unha auténtica campaña contra todo o que se mova, tanto por medio de medidas coercitivas, punitivas e multas, como por medio do control dos medios de comunicación, manipulando a realidade e intoxicando respecto ás causas, os obxectivos e o desenvolvemento pacífico das nosas mobilizacións.

"Desde ContraMINAcción queremos dicir alto e claro que este tipo de medidas non nos van calar. Moi ao contrario: anímannos aínda máis, se cabe, a proseguir a nosa loita en defensa do territorio desde tódolos ámbitos. Tamén na rúa. Non nos van botar dela!"

Concertos gratuitos no Ribadeo Jazz & Blues

Redacción.-

Ademais, o Cantón dos Moreno acollerá dous concertos máis de acceso libre. O domingo 20 de xullo, ás 23 horas, actuará Maldataskull Trio. O martes 22, á mesma hora e no mesmo escenario, terá lugar o concerto de Manuela Ravaglioli & José Ramón Feito Trio.

A Mr. Dixie Jazz Band da Coruña fórmana Guillermo Lancelotti, Victor Sánchez Milla, Nandor Kasza, Juan Cabezón García, Fernando Lamas, Oscar Prieto, Agustin Rial e Manu Gómez. A banda de dixieland paticipou nos últimos anos en varios festivales en Nova Orleans, Italia e Portugal.

A vocalista e compositora italiana Manuela Ravaglioli, cun repertorio que inclúe gospel, fado, bossanova, boleros, son cubano, e tango, acompaña ao JRF Trio, a formación liderada polo pianista gijonés José Ramón Feito, músico autodidacta e un dos pioneros do jazz en Asturias.

Maldataskull é un trío de mozos instrumentistas nacidos en Madrid que se atopan en Euskadi grazas á súa paixón pola música. En menos de dous anos xa participaron no Festival Heineken Jazzaldia de San Sebastián e no Festival Internacional de Jazz de Bueño. O grupo gañou a última edición do concurso de maquetas jazz fusión, un premio que tamén recibiu o Alfredo García Quartet, un dos grupos que actuará no recinto do festival entre o 24 e o 27 de xullo.

Estas tres actuacións completan o programa do Festival Ribadeo Jazz and Blues 2014, que comezará o próximo 18 de xullo e terá o seu prato forte do 24 ao 27 cos concertos de artistas como Joanne Shaw Taylor, Nicholas Payton, Eric Sardinas e Hiromi Trio Project.

Músicos en tempos duros

Antón de Guizán.-

Ando cada día a descubrir realidades descoñecidas para min grazas a es traballo espectacular de Pastora Veres e Cibrán Tenreiro sobre a parroquia dos Vilares. Protagonistas de primeira man descubrironnos o duro que era a vida dos músicos nos anos 20-30 na Chaira.

Pepe de Cristos da Reboira dos Vilares, e Indalecio da Castiñeira en Cazás contàronnos como aprenderon, como tocaban e a donde ían tocar naqueles tempos nos que os recursos, as comunicacións, a vida, eran difíciles.

Pepe de Cristos e Idalecio tocaron en varias orquestras da época, Chedeiro, Universal, Armonía...
O primeiro clarinetista e saxo, o segundo, acordeonista, aprenderon a tocar perto de Betanzos, un na Costa do Sal a donde acudía un día á semana desde Os Vilares e ensaiaba no monte ou nos prados co gando, e o outro en Betanzos, na Brigantina a donde acudía desde Cazás, o que da unhamidea da vocación destes músicos sacrificados.

Son numerosas as anécdotas que recollerá o libro, pero a historia de homes que tocaban en salóns de baile e festas mesmo transportando material nalgún caso por corredoiras e en carroa de vacas, que durmían en palleiras pero que actuaban con roupa e aspecto que se aproximaba á imase da orquestra de Glen Miller cos seus traxes e garabatas, camisas con chorreras despois de traballar nas labores agrícolas nas súas casas, enche de "glamour" chairego a estes guerreiros da música que proporcionou moita alegría en tempos escuros.

Hoxe mesmo, esta memoria viva de Pepe e Indalecio, con máis de 85 anos, conservan esa imaxe de eternos galáns ao longo do tempo. Falan chamandolle animadores aos cantantes e enseñan fotos da época fachendosos e felices de ter vivido esa experiencia artística a pesares das dificultades.

Dificultades que non impiden manifestar a Indalecio que foron os tempos máis fwlices da súa vida, sobre todo na súa relación coa Vilares, orixe da orquestra na que tocou tres anos, pero esa historia corresponderá ao libro de Pastora Veres que xuntará aos dous despois de moitos anos nas próximas semanas para que parolen entrw ambos e retratalos para esa merecida homenaxe da lembranza como heróes que foron, e son, da alegría cando todo era tristura. Eles o moitos outros merecen recoñecemento e respeto. Así será.

Polémica no Certame Literario de Vilalba

Moncho Paz.- O Certame Literario de Vilalba, que este ano acada a súa corenta edición, arranca nesta ocasión coa polémica desatada a raíz do deseño do seu cartaz anunciador, que en días pasados foi distribuido por diferentes lugares da capital chairega co lema "XXXX Certame Literario", para sorpresa de propios e estranos. 

Parece evidente que os responsables de Cultura do Concello non foron moi precisos co tratamento da numeración romana, que como ben saben emprega algunhas letras maiúsculas como símbolos para representar certos números. A maior parte deles escríbese como combinacións de letras, atendendo a unhas regras determinadas; a letra X, que simboliza o número 10, non pode repetirse máis de tres veces, tendo o límite en XXX (ou sexa, 30). Como regra xeral, os símbolos escríbense e léense de esquerda a dereita, de maior a menor valor. E o símbolo X só resta a L (que representa 50) e a C (que representa 100). Por conseguinte, 40 sería XL e non XXXX, como figura nos cartaces deseñados para a presente edición do Certame.

Sorprende que estas regras, estudadas polos rapaces no segundo ciclo de educación primaria, sexan descoñecidas polos xestores do Concello. É verdadeiramente preocupante que ninguén levara a cabo unha mínima supervisión dos cartaces antes de proceder á súa distribución pola vila; e chaman especialmente a atención os que foron colocados a ambos lados da Casa da Cultura, en lugares moi visibles pola xente, que durante varios días fixo escarnio público desta situación, que roza o surrealismo e fala por sí soa.

No referente ao Certame, moitas voces puxemos de manifesto, en repetidas ocasións ao longo dos últimos anos, a nosa opinión contraria a que a convocatoria literaria se limitara á poesía, excluíndo outras modalidades como a narrativa e o xornalismo, que historicamente formaron parte do evento. E o desliz do cartaz, por chamalo dalgún xeito, é proba unha vez máis do escaso interese que os responsables municipais prestan a todo o relacionado co mundo da cultura, e do baixo nivel que amosa o grupo de Goberno do Concello. Alguén debería reflexionar seriamente sobre esta circunstancia, que empaña -unha vez máis- a imaxe da nosa benquerida Vilalba.




5 xul, 2014

Contar con-tento

Redacción.-
Organiza: Sección de Literatura de Tradición Oral da AELG
Patrocina: Concellería de Cultura, Turismo, Xuventude e Promoción da Lingua do concello de Lugo
Aulas: Centro de Convivencia Uxío Novoneyra, rúa Quiroga Ballesteros, Lugo.
Duración: 26 horas / 13 sesións semanais de 2 horas cada unha
Imparten: Isidro Novo (6 sesións), Antonio Reigosa(6 sesións) e un especialista (Ana Carreira) en narración oral (1 sesión).
Participantes: 25 (maiores de 15 anos)
Calendario: Os martes 23 e 30 de setembro, 7, 14, 21 e 28 de outubro, 4, 11, 18 e 25 de novembro, 2, 9 e 16 de decembro de 2014.
Horario: de 18 a 20 horas
Inscricións:
No Rexistro Xeral do concello de Lugo, Ronda da Muralla s/n.
»» FORMULARIO Solicitude Xeral concello de Lugo
As inscricións realizaranse desde 30 de xuño até o 12 de setembro de 2014.
Terán preferencia os alumnos/as asistentes aos 1º e 2º Obradoiro de Narración Oral, celebrados en Lugo en 2012 e 2013.
CONTIDOS
-Consellos básicos e exercicios prácticos para narradores orais
-Recursos non verbais dos contadores
-Improvisacións dialogadas
-Oralización. Ferramentas para adaptación de textos escritos
-O noso contar/cantar e o doutras culturas
-Ensamblar micro-historias para construír unha gran historia
-Polo San Martiño, contos ao camiño
O 11 de novembro desenvolverase, coa participación do alumnado asistente, unha sesión práctica, aberta ao público, no Salón de Actos do Centro Social Uxío Novoneyra.
-Clase maxistral de sobre técnicas de narración oral
-4 sesións prácticas en centros de convivencia xestionados polo concello de Lugo.
Máis información: Oficina da AELG (As. de Escritoras e Escritores en Lingua Galega)
981 13 32 33 / oficina@aelg.org

Presentación de "Sete Caveiras" en Vilalba

Redacción.- Hoxe venres terá lugar en Vilalba a presentación do novela Sete Caveiras (Vigo, Xerais, 2014), da xornalista e escritora Elena Gallego Abad. O acto celebrarase no Centro Cultural e Recreativo da capital chairega ás 20:30 horas e a autora estará acompañada polo xornalista Moncho Paz. Esta actividade forma parte da programación conxunta que organizan cada ano o xornal A Voz de Vilalba e o Instituto de Estudos Chairegos.

Elena Gallego Abad (Teruel, 1969) é escritora e xornalista cunha ampla traxectoria profesional, ligada a diversos medios de prensa e radio galegos. Membro do Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia e da Federación Internacional de Periodistas, recibiu o Premio Xosé Aurelio Carracedo de xornalismo 1998, no apartado de medios audiovisuais. Deuse a coñecer como narradora coa saga xuvenil Dragal, publicada por Xerais, que se iniciou con Dragal I. A herdanza do dragón (2010), finalista do IV Premio Fundación Caixagalicia de literatura xuvenil en 2009 e premio Frei Martín Sarmiento 2012; continuada por Dragal II. A metamorfose do dragón (2011) e Dragal III. A fraternidade do dragón (2012), e que terá continuidade con futuras entregas. Sete Caveiras (2014) é a súa primeira novela de xénero negro.

Cando a xornalista Marta Vilas descobre o cadáver dun motorista aboiando en augas do porto vigués do Berbés, non pode imaxinar que o pequeno xoguete que o seu asasino agochou no peto do morto está a piques de mudarlle a vida. Aquel click, das primeiras series da desaparecida Famobil, é o único fío que parece unir este asasinato co do garda civil rescatado por un pesqueiro de Cangas. E cos cadáveres que, ao longo dos días seguintes, irán aparecendo na ría de Vigo. Pero ninguén máis o sabe. Sobre a mesa de Marta Vilas comezan a amorearse os xoguetes de colección. Un click motorista roubado do peto dun motorista, un click garda civil atopado preto do corpo dun membro da benemérita, un click pirata esquecido no coche dun informático asasinado... Para a xornalista, apartada da sección de Sucesos por diferenzas co redactor xefe do seu diario, descubrir a identidade do criminal convértese nunha obsesión. Aínda que nunca poderá contar todo o que sabe. Trepidante e por momentos divertida, Sete Caveiras fía unha serie de asasinatos en escenarios reais con sinalados acontecementos dos anos oitenta. Esta novela, tamén homenaxe da autora á profesión xornalística, tece unha engaiolante trama de intriga con banda sonora da Movida.

4 xul, 2014

A fonte do Espiño

Antón de Guizán.-

Os que quedamos nacidos na aldea sempre tivemos unha fonte ao lado da casa e no meu caso, no Coto, no barrio de Ferreira, en San Martiño de Lanzós a nosa fonte era a Fonte do Espiño.

As casas de Guntín, a do Miragaia, e as da miña teibu, no Coto colliamos a auga para beber nesa fonte da que decían ter propiedades curativas, como tantas na Terra Chá.

Lembro sempre o caldeiro e a xarra para beber no vertedeiro da cociña, esa auga fresca, sabedora, que tamén se collía no porrón para levar ao prado na sega ou ás leiras nas labores do verán no campo.

Acordo a Pilar de Guntín, familia directa da poeta e escritora Pilar Maseda, que pasaba a diario cantando camiño da fonte por diante das casas e polo camiño estreito do Vilar entre as leiras.

Aínda estiven alí hai poucos días e sigue debaixo daquel vello carballo que o asombra e lle da frescura aínda que o entorno ten mudado, levando a poucos metros unha depuradora dunha granxa que afea a fonte e teñena tapada con unha porta de cristal e medio ocupada de vexetación sin limpar.

Contaban que a fonte perdeu propiedades na época da mina de ferro do bieiro, pero a min sempre me pareceu unha auga milagrosa e sabedora, aínda hoxe.

Pola Pascua, visitei nunha ruta sobre Díaz Castro, mos Vilares, a fonte do Vilariño, onde ía a diario o mm poeta, e hai poucos días, a fonte dos Ramos que é tamén manantial de orixe dun río.

Os que temos fonte somos afortunados a pesares do seu abandono actual. Foron fundamentais na vida doutros tempos, na saúde e na lembranza. A fonte do Espiño foi testemuña da historia dun lugar, como tantos no país con costumes comúns a cada lugar de cada parroquia chairega, galega.

Os das casas de Ferreira que bebimos desa auga sqbemos que é realmente sangue que nos une máis aló do tempo e da distancia porque os que levamos no corpo auga do Espiño somos para sempre dalí onde nos atopemos, en Ferreira, Vilalba, A Coruña ou Australia.

3 xul, 2014