VI Bienal Literaria

Redaccción.-

Con motivo do 25 aniversario da sección galega do PEN Internacional, a VI Bienal Literaria reunirán en Compostela narradores, xornalistas, escritores, poetas, novelistas e un nutrido grupo de representantes da nosa escrita. Tres mesas redondas, un recital poético-musical e unha conferencia maxistral a cargo do escritor arxentino Roberto Alifano sobre Borges compoñen a sexta edición dun dos eventos culturais máis destacados do panorama galego.

Xornada do 2 de outubro
O programa da VI Bienal Literaria arranca o 2 de outubro na Biblioteca de Galicia coa primeira das tres mesas redondas dedicadas aos narradores e xornalistas. Recoñecidos profesionais como Camilo Franco, Santiago Jaureguízar, Luís Pousa ou Juan Tallón abordarán a situación do xornalismo cultural e en galego, moderados polo xornalista de La Voz de Galicia, Xesús Fraga.

O día completarase cun recital poético-musical a cargo de Alba Cid, Gonzalo Hermo, Román Raña, Mario Regueira e Dores Tembrás, co acompañamento musical da formación Xardín Desordenado. O broche final porao o escritor arxentino Roberto Alifano que impartirá unha charla maxistral que levará por título ‘Borges e o xardín de conversas que se bifurcan’.

Xornada do 3 de outubro
A xornada do 3 de outubro comezará coa mesa redonda de novelistas, na que estarán Marilar Aleixandre, Alfredo Conde, Víctor F. Freixanes e Bieito Iglesias coa moderación de Inma Silva. Seguidamente será a quenda dos poetas, con Miguel Anxo Fernán-Vello, Manuel Forcadela, María do Cebreiro, Xavier Seoane e Luciano Rodríguez.

A VI Bienal Literaria chegará ao seu fin cun encontro de luxo en Compostela: o que protagonizarán Nélida Piñón, Xosé Luís Méndez Ferrín e Manuel Rivas. A asistencia ás xornadas é totalmente de balde ata completar a capacidade.

30 set, 2014

My stuff. O imprescindible para vivir

Redacción.-

O CGAC incorpórase á rede de institucións que participan na iniciativa 'O Documental do Mes" da productora Parallel 40 coa programación de cinco documentais.
Este programa ten como obxectivo achegar o xénero documental ao maior número de espectadores posible e incrementar a presenza do documental europeo nas pantallas cinematográficas e en espazos culturais.

Argumento
80 min / Dirección: Petri Luukkainen / V.O en finés Subtitulada en castelán / Sipnose: Petri ten 26 anos e séntese completamente perdido. Abandonado pola súa noiva, acurralado por unha enorme hipoteca e cun cartón de crédito ao límite, Petri sente que a súa vida está baleira mentres que o seu piso está cheo de cousas.
Hai algo que bota de menos, así que decide pescudar que é o que realmente lle falta embarcándose nun experimento con tres regras: durante un ano todas as súas pertenzas materiais estarán nun almacén, só poderá recuperar unha cada día e estará prohibido comprar nada de novo.

29 set, 2014

Discurso de Nelida Piñón na RAG

Redacción.-

A escritora brasileira de orixe galega Nélida Piñón (Río de Xaneiro, 1937) fixo o seu ingreso como membro de honra na Academia onte, sábado 27 de setembro. No seu discurso, a nova académica de honra salientou a importancia da memoria familiar e da histórica na construción do seu imaxinario narrativo. A resposta, en nome da Academia, correspondeulle a Ramón Villares.

O discurso fúnebre de Pericles e os relatos do avó Daniel ao pé da lareira ostentan unha xerarquía semellante no altar literario de Nélida Piñón, quen atopou na experiencia da emigración, coñecida en segunda persoa a partir do relato dos seus pais, emigrantes galegos no Braisl de primeiros de século, un tema preferente na súa escrita, que había cristalizar en 1984 coa publicación d´A República dos Soños.

A nova académica literaria centrou boa parte do seu discurso de ingreso na descrición do seu proceso de descuberta e coñecemento de Galicia e, nomeadamente, do lugar natal dos seus pais, Cotobade (Pontevedra). O contacto con esta realidade e eas súas xentes dotouna dun novo sentido literario: "obrigando-me moralmente a lhes atribuir uma vida romancesca com o propósito de resgatá-losda obscuridade em que viveram".

Pola súa parte, o membro de número da Academia Ramón Villares, logo de definit a Nélida Piñón como unha escritora "transcontinental" que soubo trenzar na súa escrita as dúas beiras do Atlántico, describiu A epública dos Soños como unha epopea migratoria que contribuiu a resituar a importancia da emigración na conformación da identidade brasileira.

O discurso de Nélida Piñón pódese descargar aquí. [PDF 13.6Mb]

28 set, 2014

II Congreso de Observadores de Nubes

Redacción.-

Esta fin de semana estase a celebrar en Sarria (Lugo) o II Congreso Internacional de Observadores de Nubes, que se inaugurou o pasado venres cunha conferencia do inglés Gavin Pretor-Pinney (Londres, 1968) sobre "Observación de nubes para principiantes".

Segundo os organizadores do evento que vén celebrándose desde o ano pasado: "Poucas cousas hai tan interesantes como observar as nubes, disfrutar das súas formas, coñecer os seus caprichos... un ano máis, te propoñémosche este encontro adicado ás nubes, ás estratexias para atrapalas, ás maneiras de entendelas, ás formas de distinguilas e de coñecelas en profundidade..."

No Reino Unido existe a Cloud Appreciation Society (Sociedade de Apreciación de Nubes) con máis de 35.000 membros e un curioso manifesto ondo se len frases tales como "as nubes son tan comúns e correntes que a súa beleza é a miúdo ignorada. Son para soñadores e a súa contemplación beneficia a alma".

Desde Galicia, impúlsase desde hai dous anos a Asociación Ibérica de Observadores de Nubes, que organiza o simposio, e da que forma parte xente como o músico Germán Díaz (o mesmo zanfonista de "O método cardiofónico).

A inscrición no congreso arrincou o pasado luns e espérase que volva ser un éxito. Nesta ocasión, Germán Díaz explicou que se ofertan un centenar de prazas para aquelas persoas -expertas ou non- que desexen acudir á cita que se desenvolverá os días 26, 27 e 28 de setembro na Granxa Escola de Barreiros en Sarria (Lugo).

Un dos participantes, Gavin Pretor, é autor de libros como Cloudspotter´s Guide e Cloud Collector´s Handbook que foron bestsellers en Reino Unido. A súa obra The wavewatcher´s Companion gañou o prestixioso Royal Society Winton Prize para libros de ciencia en 2011.

Outro relator será José Antonio Gallego, que recibiu o Premio Nacional de Innovación Educativa en 1996 polos seus magníficos materiais fotográficos e audiovisuais en novas tecnoloxías. No entanto, coñéceselle máis como fotógrafo de ceos gañando premios como a Cor Awards Photography Masters, aínda que tamén resaltou como autor no Atlas de nubes e meteoros da AEMET xunto a José Quirantes. Galego ensinará a como fotografar tormentas no simposio.

Joaquín Díaz indagará sobre a relación entre nubes e campás; e Benxamín Otero máis Carlos Quintá ofrecerán un concerto cunha campá especial. Ademais, o simposio ofrecerá tamén paseos á caza de nubes cos expertos.

Todos os detalles en:
http://ibericadenubes.blogspot.com.es
http://granxadebarreiros.com/gl/formacion/congresos/96-ii-congreso-internacional-de-observadores-de-nubes.html

Trinta anos de amor, dor e loita

“ Para arrepoñernos desde nós mesmos, desde a nosa paz interior, a
transgredir as leis que o mundo impón, inxustas,no ingrato sabor 
da ruindade,desde as sinistras mans de gobernos que nos levan cara a 
esa apoteose de falsidade,de decadencia humana chea de embustes” 
(Mero da Quenlla)

David Otero.-

Pois si son trinta anos desde aquela primeira actuación como grupo deste nome, A QUENLLA, en Ordes.Trinta anos que son , para moitas e moitos deles, unha liña de seguir xa nacida, xurdida e militante, de Fuxan Os Ventos.Velaí tamén pois benzóns ao home integrador e de teimado facer a nível de construcción e aportando sempre, un dos primeiros e de facer a proposta, xa de Fuxan, o Crego musicólogo Xesús Mato.

Pois destas, e xa de mellor referido á Quenlla,dicir claramente que constitúen un grupo sólido,responsable e creativo, de canto a obra de música e letra, que percorre xenerosamente Galicia desde a referencia de quen somos e así estando sempre. Militando en Galicia e no seu pobo do Galego. A súa mediación foi e é un estímulo permanente e enerxético que nos dá onde nos doe e asemade onde nos move e conmove para botarnos ao camiño e mirarnos compañeiras e compañeiros da esencial idea pola que traballar: a nosa soberanía. Ese poder ( e xa de vez) para podermos decidirmos como pobo e nación o que queremos ser e como desenvolvelo para tal fin en comunicación de Lingua nosa ( a galega) e integrados na nosa cultura traballada e (re)creada a cada hora e por nós nas referencias oportunas ( e necesarias), tamén nas axudas e recursos, a que tal tarefa nos leve.Desta maneira proclamaremos pobo pleno no concerto e converxencia dos demáis pobos que constrúen ( e definen) humanidade.

No facer de cada día dos da Quenlla está explícita a liña horizontal de comunicación limpa e directa de investigación, memoria e futuro, cos seus informantes ( pobo sempre) e así no traballo e na reflexión, conscientes da tarefa, co que son neste pobo e no seu horizonte, eles fan tarefa para difundir, para pedir atentos e asemade consolidar realidades postas a traxectos con proxectos. Agardando andando.

O día 21 no Pedregal de Irímia, nacencia do pai Miño, alí en Maira a compás das augas puras e nacentes, proclamaremos futuro aínda que sabedores de mil derrotas, pero non vencidos. Pola tarde na praza principal de Meira estaremos a ben cerca dos da Quenlla para testemuñar solidariedade, afectos,comuñón e amizade. Con eles tamén somos pobo. Queremos ser. Con eles queremos facelo a cada ando de nós e compartindo.Alí a música da Banda de Música da vila, o Grupo de Gaitas, María Manuela e XianaLastra, Miro Casabella, Antón Valcarce, e as voces na palabra de moitísimas amigas e de moitísimos amigos.O domingo, como así sempre, todas e todos coa Quenlla. Facelo é unha responsabilidade militante neste noso Pobo. E digo Galicia.

Neste entrar noso de outono desde as augas do no río maior e vertebrador de terra e irmandade sintámonos pois irmandiños do ser e de querer, do construír e propoñer, desta forza emerxente sempre con capacidade enorme de nos facer sentir a certeza de tantos soños. As luces de tantos días que se nos foron. Temos ( e sufrimos) moita realidade cuestionada e cuestionable. Son horas.

22 set, 2014

Música ao natural en Rábade

Redacción.-

O vindeiro 29 de setembro, no auditorio da Casa das Insuas, en Rábade, teremos unha nova xeira de Música ao Natural.

Música ao Natural é un pequeno ciclo de concertos, que poderá perpetuarse no tempo, se conta co apoio popular. Aproveitando viaxes de músicos nacionais e internacionais, organizaamos unha serie de concertos no auditorio da casa das Insuas, para gozar, neste entorno natural tan singular, de música tamén ao natural, dun xeito acústico e próximo ao público.

Os concertos fináncianse coa colaboración do público e nun futuro, esperamos poder contar cun número suficiente de subscritores para que a iniciativa siga adiante.

Un dos propósitos deste ciclo é valorar a música como traballo, como medio de vida, e apoialo coa nosa colaboración. Pero Música ao Natural, tamén considera importante valorar a artesanía, a autosuficiencia... o traballo vinculado á terra e aos oficios que nos falan da nosa tradición. Así, propoñemos unha sorte de troco: será benvido todo produto artesán, ou de cultivo propio para cambialo polo concerto.

Con esta iniciativa, pretendemos:
1- Abrir un espazo á creación, e poder establecer un circuíto moi singular, para gozar -a poucos centímetros- de proxectos acústicos de músicos de primeiro nivel internacional.
2- Aprender e gozar de culturas doutros lugares.
3- Ofrecer cultura de calidade no rural.

Moitas veces lamentámonos pola pouca sensibilidade que mostran as institucións pola cultura, pero a cultura é responsabilidade de todos; é hora de actuar.

Despois dos concertos, poderemos conversar cos músicos compartindo comida e bebida procedente de comercio xusto e produción ecolóxica dispensada pola Cova da Terra.

Actúa.
Colabora.
Difunde.
Disfruta.

Nesta sesión de Música ao Natural estará connosco o dúo Cuperio Yukhnevich presentando o novo Cd, COMPROMISCUO

Será o día 29 de setembro ás 20:30 horas na Casa das Insuas.

Imprescindible reservar praza no enderezo:
concertosaonatural@gmail.com


Colaboración: 6 euros

Para os nenos que asistan ao concerto, Cupeiro Yukhnevich fará un pequeno didáctico sobre instrumentos insólitos ás 19:30 h.

Máis información en casadasinsuas.org

20 set, 2014

Somos maioría en Vilalba

Reproducimos o manifesto "Somos maioría tamén en Vilalba", recibido no correo electrónico os pasados días.


Somos maioría as persoas que queremos cambiar as cousas. Que queremos facer deste país, Galiza, e deste Concello, Vilalba, un lugar digno no que pague a pena vivir, no que as nosas fillas e fillos teñan futuro e no que a xente teña, de verdade, a palabra e a decisión.

Porque somos maioría as persoas que non estamos dispostas a tolerar a desigualdade, o retroceso das condicións de vida dos máis para que uns poucos se enriquezan, o espolio e a privatización dos nosos recursos naturais e a degradación dos nosos sinais de identidade, moi principalmente da nosa lingua.

Somos maioría as persoas que pensamos que a orde social debe asegurarnos o dereito a un benestar e unha seguranza material mínima: a ter unha vivenda digna, a ter un traballo decente, a poder protexer a nosa saúde e o noso medio ambiente, a poder acceder ao ensino e á cultura.

Somos maioría as persoas que queremos aproveitar este momento de cambio para impulsar unha democracia avanzada, fundada nos valores republicanos da igualdade, solidariedade e liberdade.

Somos maioría as persoas que demandamos un grande entendemento galego para saírmos desta situación de empobrecemento, marxinación, e mesmo inanición polo ruín desgoberno que estamos a sufrir.

Somos maioría quen demandamos que exista unha alternativa de confluencia e unidade que poña fin a este estado de regresión nos dereitos, liberdades e autogoberno.
… e temos que entendernos

Cando impulsamos este manifesto non queremos substituír ningún partido nin ningunha organización. Só pretendemos, dende unha posición de democracia militante, alentar un proceso que rescate a esperanza e poña fin a esa indefensión na que se encontra a maioría social.

A unidade non é para nós un recurso retórico senón un recurso natural, o máis valioso das xentes e dos pobos que non se resignan ante a inxustiza e a corrosión a que están sometidos os dereitos, e o roubo de espazos de benestar laboriosamente construídos.
A nosa proposta

Sobre a base do que coidamos o común denominador da maioría social, defensa dos dereitos sociais como punto de partida para unha sociedade máis xusta, e do dereito da xente a decidir como parte esencial dunha democracia verdadeira:

- Promover e alentar candidaturas de unidade para as eleccións municipais, subliñando a importancia decisiva que teñen os concellos como espazos de participación, transformación e emancipación.

- Promover e alentar e candidaturas cidadáns plurais a partir do protagonismo directo da cidadanía, coa procura da harmonía de principios comúns e programas concretos, a nivel local e galego.

Unha proposta coma esta ten sentido para agrupar á inmensa maioría das persoas e organizacións comprometidas coa democracia, coa defensa da maioría social e co dereito a decidir do pobo galego, para, en primeiro lugar, desaloxar a corrupción e poñer os concellos ao servizo do pobo e do noso País.

Temos a certeza de que unha alternativa común coma esta pode ser amplamente maioritaria e protagonizar os cambios que Galiza precisa con urxencia.
E VILALBA non pode nin debe quedar fóra destas mareas cidadáns.
É hora de facerlle fronte á ineficacia, ao desgoberno e á falta de igualdade e transparencia que sufrimos neste concello dende hai décadas.
É por esto que sae este chamamento á luz, dirixido a todas as vilalbesas e vilalbeses, para participar neste ilusionante movemento de cambio que está a comezar. En vindeiras datas farase unha convocatoria ABERTA para poñer en marcha unha candidatura de unidade cidadá no noso concello.

Vilalba, 13 de setembro 2014.

17 set, 2014

Homenaxe ao grupo A Quenlla

Redacción.-

A Quenlla recibirá en Meira, o día 21 de setembro, unha homenaxe que organiza a Asociación Cultural Xermolos. O grupo será distinguido por unha traxectoria que suma xa 30 anos nun xornada cuxos escenarios serán o Pedregal de Irimia e o centro da vila. Miro Casabella, Tino Baz ou Xiana Lastra son algún dos artistas cuxa actuación está anunciada para ese día.

O programa é coma segue:

“No ir da dignidade”

12:00: Reunión de participantes no PEDREGAL DE IRIMIA (Meira-Lugo)

12:15: Lectura Manifesto de AFIRMACIÓN NACIONAL (autor: Baldomero Iglesias,Mero)

14:00: Xantar de Irmandade.

18:00: Homenaxe ao grupo A QUENLLA (30 ANOS A LOITA LIMPA E CANTO CLARO).

HABERÁ DISTINTAS INTERVENCIÓNS DE PERSOAS E COLECTIVOS.

Para o xantar (custa 25 €) debedes avisar aos tfnos:
646413890
676219418
636032750

Método Cardiofónico de Germán Díaz

Redacción.-

O Instituto de Estudos Chairegos organiza para o vindeiro domingo, 21 de setembro de 2014, ás 20:00, no Auditorio Municipal de" Vilalba, un concerto de GERMÁN DÍAZ. Tamén o IES BASANTA SILVA organiza un concerto didáctico con este mesmo artista para o luns, 22 de setembro, ás 11:45 horas.

Método Cardiofónico. GERMÁN DÍAZ
Latidos de corazón en vinilo, instrumentos mecánicos e zanfona.
O novo espectáculo musical de Germán Díaz está basado nos ritmos de latidos do corazón que o doctor Iriarte gravou nos anos corenta e editou en vinilo co nome de Método Cardiofónico.
Tomando como base estes latidos, crea un universo sonoro único cos instrumentos mecánicos que utiliza e que len os cartóns perforados nos que Germán Díaz escribe as melodías. O playasax, a rolmónica cromática, o órgano de barbaría e a caixa de música, únense á manivela da zanfona, e á gravación de loops en directo para camiñar entre a improvisación e a rixidez dos cartóns perforados.
“Germán tiene no sólo la habilidad de despertar emociones dormidas sino que además a veces llega a paralizarnos el pulso con la delicadeza emocional que expresa mediante sus instrumentos de manivela. Claro que para llevar a cabo su Método Cardiofónico necesita que éste no se detenga ya que la música ha encontrado un aliado insólito en los latidos de corazón grabados en vinilo por el doctor Iriarte, allá por los años cuarenta, con los que documentó diversas lesiones valvulares y que Germán utiliza ahora como bajo rítmico. Así la mayor parte de esta
nueva propuesta del zanfonista parte del sonido (manipulado rítmicamente) de los latidos sobre los que va interpretando ya sea la caja de música (con la Nana 0013 comenzó su actuación) o la zanfona (caso, por ejemplo, del acongojante L ́enfant perdu). Además el chisporroteo del vinilo le da a la música un punto de extrañeza y antigüedad que envuelve el ya de por sí evocador sonido de sus instrumentos.
(...) Nunca, en todas las ocasiones en que he escuchado en concierto a Germán Díaz, he quedado indiferente. Y eso, en este momento de dictadura de la indiferencia (Josep Ramoneda dixit), es ¡insólito! Derribar la indiferencia provocando desde el ingenio creativo es hoy un ejercicio de radicalismo tan necesario (y tan raro) que conviene no perder de vista la luz de un tipo tan radicalmente necesario para la música como Germán Díaz.” (El Club de Jazz. Carlos Pérez Cruz)

GERMÁN DÍAZ.- Naceu en 1978 en Valladolid, onde realiza estudos de guitarra clásica e Filoloxía Clásica na Universidade de Valladolid. Estuda zanfona con Rafael Martín, Pascal Lefeuvre, etc... Actuou por todo o mundo en prestixiosas salas e festivais. Colaborou con numerosas formacións e intérpretes como Rao Trío, Viellistic Orchestra, Wafir Shekeldin Gibril, ...
Único zanfonista do estado que pertenceu á mítica Viellistic Orchestra, Orquestra de zanfonas asentada en Francia cos mellores instrumentistas do mundo. Posteriormente, Germán Díaz formou un dúo co director artístico da Orquestra, Pascal Lefeuvre, e cofundou o Symphonía Quartet, cuarteto ibérico de zanfonas, xunto a Rafael Martín, Marc Egea e Pascal Lefeuvre.

Programa de residencias artísticas


Redacción.- A Consellería de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria iniciou no Centro Coreográfico Galego (CCG) a execución das residencias artísticas de danza previstas para este ano cun traballo de investigación de movementos sobre o que se asentará ‘Hibridology’, unha das tres pezas seleccionadas no marco deste programa de apoio aos creadores.
Xunto aos títulos ‘Trump!’ e ‘Solipismo’, ‘Hibridology’, presentada polo dúo de bailaríns que integran Martina Martínez Barjacoba e Ares D’Angelo, foi escollida a través dunha convocatoria pública para abrir o seu proceso de desenvolvemento no espazo de traballo do CCG e co seu apoio loxístico.
O proxecto, que conta coa colaboración do Teatro Ensalle de Vigo, do Centro Coreográfico de La Gomera e de varias entidades internacionais –entre elas, o Laboratorio de Artes Contemporáneas de Bruxelas– forma parte dun plan de coordinación de residencias artísticas entre España, Italia e Bélxica, tanto para a investigación desta peza concreta como para establecer redes de contacto e de traballo entre os tres países participantes.
Durante a súa estadía na Coruña, os dous intérpretes traballaron sobre o concepto de exploración da convivencia física nun espazo escénico entre dous individuos en busca do éxito na súa propia, descubrindo tamén así a fraxilidade do ser humano e o sentimento de inferioridade diante de situacións críticas. Tamén indagaron sobre o comportamento mecánico do corpo dentro dunha colectividade e os seus movementos inconscientes e repetitivos que cada día se realizan sen que cadaquén se decate.
Asesoramento artístico e técnico
A finalidade do programa de residencias artísticas é a de lles achegar aos artistas individuais ou colectivos un espazo para o desenvolvemento dos seus proxectos de investigación, experimentación, creación e produción. Ademais de contar coas instalacións facilitadas pola compañía pública de danza, os proxectos escollidos disporán de apoio loxístico e de asesoramento tanto a nivel artístico como en relación cos procesos de montaxe e distribución. O acordo contempla tamén a presentación e/ou exhibición no Centro Coreográfico Galego do resultado final dos traballos.
Para a elección dos proxectos tívose en conta o seu carácter innovador, a súa incidencia na creación de redes de colaboración interdisciplinaria e a súa capacidade de achegamento á cidadanía mediante estratexias de participación e creación de públicos. Tamén se valorou a traxectoria e as actividades previas desenvolvidas polos solicitantes, así como a calidade, coherencia e viabilidade das iniciativas presentadas de acordo co seu calendario de execución e o equipo humano implicado.

16 set, 2014

Lúas de outono

Redacción.-

O pasado día 8 celebrábase o décimo aniversario do pasamento, na cidade da Coruña, do escritor Manuel María, nacido en Outeiro de Rei en 1929. Escritor entregado á vida en compañía de Saleta Goi, Manuel María é autor dunha ampla obra que abrangue a poesía, o teatro e a narrativa. Sempre comprometido coas causas que consideraba xustas e co proxecto de Galicia como nación, xunto con Saleta fixou a súa residencia na Coruña, tras xubilarse da profesión de procurador dos tribunais que exerceu en Monforte de Lemos.

Na súa honra, presentouse hoxe a VI edición de Lúas de outono 2014 que se vén realizando por estas datas coincidindo co cabodano do falecemento do escritor. A presentación tivo lugar diante da estatua homenaxe a Curros Enríquez, nos Xardíns de Méndez Núñez, por ser este un lugar emblemático na memoría de Manuel María. Alí foi onde recibiu o seu primeiro bautismo infantil coruñés, coas brincadeiras dos rapaces da cidade, cando viña pasar á beira do mar as vacacións da infancia. Xa de adulto, Curros xunto a Rosalía de Castro, serían as súas grandes referencias poéticas.

Nesta ocasión, Lúas de outono, combinará danza, música en directo e poesía. Na conmemoración do décimo cabodano do seu pasamento, será a compañía coruñesa Nova Galega de Danza a que “poñerá sobre o escenario as súas pezas máis aplaudidas, ademais de incormporar pezas novas e orixinais sobre a poesía de Manuel María. Un espectáculo de gran beleza e sensibilidade baseado en recrear e actualizar a nosa tradición”, comentou Alberte Ansede, Secretario da Fundación Manuel María.


Alberte Ansede, Xaime Pablo Díaz e Pedro Lamas presentaron Lúas de outono 2014.
Asende apuntou tamén que a elección para que Nova Galega de Danza levará a cabo o espectáculo non foi casualidade xa que “tanto na obra de Manuel María como nos espectáculos da compañía dánse a combinación perfecta de tradición e modernidade”. A parte destas similitudes de forma, dáse a casualidade de que o primeiro espectáculo que levou a cabo a compañía coruñesa, Alento, estreábase poucos días antes da morte de Manuel.

A dirección musical do espectáculo correrá a cargo de Pedro Lamas, director musical de Nova Galega de Danza e no plano artístico corresponderalle a Xaime Pablo Díaz, director artístico da compañía. Ademáis de música e danza tamén haberá tempo para recordar os versos do poeta que se integrarán no espectáculo.

A cita será este vindeiro martes, 16 de setembro, ás 20.30 h no Teatro Colón. A entrada, de balde, pode retirarse nas taquillas do teatro, ata completarse o aforo.

15 set, 2014

A lonxeva Pilar Losada

Antón de Guizán.-

Pilar Losada Paz ten 107 anos. Naceu nos Vilares de Guitiriz e reside en Sestao, onde foi visitada por Pastora Veres para entrevistala para o seu proxecto OS VILARES, LAREIRA DE SOÑOS. Pilar é unha das persoas máis vellas de Galiza e a máis vella de Vizkaia, onde reside.

A súa experiencia vital é tal que coa súa idade aínda conserva a memoria de numerosas vivencias importantes e unha alegría e vitalidade inusuais nunha persoa da súa idade.

Pilar é filla de Agustín e de María Josefa. Casada con un de tantos emigrantes a Cuba naqueles tempos, como milleiros de galegos e chairegos, tivo unha taberna no lugar do Cabezolo dos Vilares, centro de venda de todontipo de necesidades, taberna, salón de baile e labores agrícolas. Un "centro comercial" no que traballaba toda a familia.

Os fillos marcharon tamén noutra corriente migratoria a Bilbao, onde montaron o Bar Guitiriz de Sestao e do que se lembra de pelar patacas ao longo de moitos anos para o xantar de obreiros dos altos fornos que alí paraban.

Pilar non faltou ano tras ano á súa cita co Festival de Pardiñas co seu posto de medias de lá ate o 2013. Neste ano un pequeno problema de saúde impideulle asistir, pero alí estiveron as súas fillas Alicia e Avelina, que continúan coa tradición de tecelás da súa nai.

Son numerosas as anécdotas e lembranzas desta impresionante muller traballadora, e que estàn recollidas por Pastora Veres para ese traballo dos Vilares, esa parroqua que como cwntos no país, gardan baúles de segredos sorprendentes.

Pilar é memoria viva da nosa historia recente, ela mesma é parte activa da nosa historia.

14 set, 2014

Xermolos: "Letras sempre"

Redacción.-

É tal a pegada que está a ter o Ano de Díaz Castro que Xermolos sente a necesidade de afondar nesta fortuna de poder celebrar ó poeta de Guitiriz. Xa a comezos dos 80 viviu intensamente algo semellante, a recuperación de Díaz Castro, que vivía en Madrid xa esquecido ata polos veciños. Cando retorna colabora con Xermolos que converte nun dos seus fogares ata o seu pasamento. Coa designación do Día das Letras Galegas, Xermolos, aínda reforzou a súa experiencia de como tiñan que multiplicar o esforzo para que o poeta tamén fose lido e coñecido máis alá... Pero o proceso foi marabilloso en todos os sectores da poboación, a comarca sentiu intensamente a beleza dos versos do autor de Guitiriz, e houbo unha fervenza creativa en todo o país. Agora coa campaña “Letras sempre: De Díaz Castro a Manuel María”, quere compartir a súa vivencia deste ano con todo o país, porque considera que en todas as comarcas, hai escritoras e escritores que cómpre ler e coñecer, ó pé da casa en toda Galicia... Coma a Díaz Castro, considéraos verdadeiros monumentos literarios, coma os castros, igrexas con valor artístico, as paisaxes, etc... Máis alá da designación da autora ou autor da Festa das Letras pola Academia, cada comarca debe celebrar sempre ás e os seus cantores. Xermolos está en contacto con asociacións e centros de ensino de varias comarcas para seguir achegando o legado de Díaz Castro, mesmo o vindeiro ano nos 25 anos do seu pasamento. Esta campaña comeza este sábado no XXVIII Festival da Poesía en Salvaterra do Miño, cun concerto de A Quenlla dos versos de Díaz Castro, Manuel María e outr@s poetas, e rematará o 12 de setembro do 2015, na XXXVIII Romaxe de crentes galegos en Penas de Rodas de Outeiro de Rei.

A andadura deste ano inspirou a Xermolos varias actividades que vai suxerir a institucións coma asociacións e centros de ensino, así o Certame Escolar de creación audiovisual “Nimbos de Luz”, dado o número de gravacións que este ano recibiu para o Certame Terra Chá, ou a Festa da Fala que celebrou no San Alberte... Vai potenciar a Casa das Palabras onde se conserva o legado de Díaz Castro, para que en todas as comarcas se faga outro tanto c@s seus autores.. Apostou pola cultura de base, a que protagonizan cada día as mulleres e homes do noso pobo, principiando polos máis novos, convencidos de que moitas institucións so manipulan as esencias do pobo coma unha pantalla que escurece as angueiras creadoras das e dos “bos e xenerosos”.

13 set, 2014

Os d’Abaixo chegan a Vilalba

Redacción.- Os d’Abaixo chegan a Vilalba, onde actuarán mañá venres no Auditorio Municipal a partir das 20:30 horas, nun acto organizado polo Instituto de Estudos Chairegos (IESCHA). A banda apareceu no ano 2010 co obxectivo de promover e animar bailes e festas tradicionáis na contorna de Santiago de Compostela. O seu repertorio recolle algunhas das pezas populares sobranceiras da música galega, á marxe da súa orixe, autor, ou de quen as tivera gravado ou interpretado anteriormente. O que pretenden é ofrecer unha escolma de música cargada de forza e enerxía que leve ao baile e á foliada ao xeito de antes.

Son un grupo no que se atopa xente que toca por afección e leva toda a vida vencellada ao folclore galego, xunto  a  músicos  profesionáis  de  gran  traxectoria  en  bandas  como Berrogüetto ou Fía na Roca.

Os d’Abaixo traballan para crear novos espazos onde todo o mundo poda desfrutar e participar da música e do baile tradicional. Asisten a festiváis e encontros tanto en Galicia coma no resto de Europa, acompañados cando é preciso de versados bailadores/as que amosan aos non iniciados os alicerces da danza galega. Faise asi posible que quenes teñan disposición sexan quen de comezar a bailar muiñeiras, carballesas, xotas, valses e pasodobles, vivindo de cheo toda a potencia da festa galega.


Na súa pequena traxectoria, por agora de catro aniños, Os d’Abaixo amenizan durante todo o inverno un baile tradicional galego que se celebra unha vez ao mes nunha asocición cultural de Santiago de Compostela. Ademáis de estar comezando a súa andaina por diversas festas e festiváis de Galicia, podemos destacar un Festival de Músicas do Mundo en Maio 2012 (Etxarri-Aranaz -Navarra-), o Festival  “Le Grand Bal de l’Europe” en Xullo 2012 (Gennetines -Francia-) e o Festival Intercéltico de Lorient en Agosto 2013 (Lorient -Bretaña-) amenizando o stand de Galicia.

11 set, 2014

I Premio "Xermade na Historia"

Redacción.- Co gallo da celebración das X Xornadas Interxeracionais Rurais de Cabreiros, convócase a primeira edición do premio de investigación "Xermade na Historia". Os temas sobre os que poderán versar os traballos deben estar relacionados co patrimonio etnográfico e cultural do Concello de Xermade (tradicións, festas, ritos, arte popular, lendas, memoria histórica, costumes, literatura oral, etc. Haberá dous premios: un primeiro, dotado con dous mil euros; e un segundo, de mil euros. As bases completas do galardón poden consultarse descargando a imaxe superior.

10 set, 2014

O Manuel da Chaira

Martiño Maseda.- No camposanto de Outeiro de Rei o lenzo da tarde tinguíase por momentos con matices agrisados, mais os raios do sol diluían co seu intenso fulgor a sutil penumbra que tiña a ousadía de colorear, de xeito disimulado, o rostro da beleza natural. E alí estabamos para render homenaxe á palabra, feita poesía, feita cultura, feita país. A palabra no tempo fóra do tempo. A palabra feita terra inocente, pura, inexorábel. E alí nos atopabamos para sublimar outro día máis doutro ano máis a figura do Manuel María. O carballo baril, a voz inmarcesible da Chaira. No décimo cabodano do seu pasamento, a tribo xuntouse ao redor do seu leito eterno para acompañalo nesa longa viaxe do espírito pola memoria dos que temos saudable morriña da súa figura e da súa linguaxe poética. 

Arreo, a voz indómita e decidida do David Otero convidounos a gardar silencio para escoitar como se achegaba a nós o carro do Manuel nas voces afoutas do Mini e do Mero, ás que sumamos as nosas para converter en máis universal ese canto poético. Polo océano da ledicia navegaron versos e rosas, amizade e rebeldía. Expresión da galeguidade inherente á nosa matria. No Manuel, de seguro que medrou o contento pola nosa agarimosa presenza.

Aboiando nas augas transparentes da fraterna reivindicación camiñamos cara á carballeira de Santa Isabel para celebrar o rito da navalla, entregándolla nesta ocasión ao Felipe Senén e in memoriam ao Suso Vaamonde, outros dous paradigmas de como enxalzar a cultura, a historia, a lingua da Galicia que nos constitúe e nos dignifica. Encetando o solpor doutro oito de setembro, os fillos da tribo galega comungamos con pan, queixo e viño, acompañados pola música que xurdía dos nosos corazóns e que ía escribindo as súas notas no pentagrama das árbores que medraban cara ao ceo dos seres libres, aló enriba onde nos alenta cos seus versos de loita e resistencia o Manuel María da Terra Chá.

I Torneo Narón Freixo de fútbol base

Redacción.- A pasada fin de semana celebrouse no Estadio de Río Seco en Narón o I Torneo Narón Freixo de Fútbol nas categorías de prebenxamíns, benxamíns e alevíns onde competiron 44 equipos, cun total de máis de 600 nenos que puideron disfrutar destas xornadas de competición, nas espléndidas instalacións municipais de Río Seco.
Durante o sábado entraron en xogo os alevíns, 16 equipos, onde tras un duro día de competición, chegaron a cuartos de final os equipos Imperator, Rapido de Neda, Xuventude de Oroso, Animas, Racing de Ferrol, O Val de Narón, Ural e Orillamar pasaron a semifinais: Racing de Ferrol, Ural CF, Xuventude de Oroso e Imperator que despois de disputalos seus encontros deixáronnos unha final entre as escadras coruñesas do Imperator e do Ural CF e tras un fermoso enfrontamento chegaron empatados a dous tantos ó pitido final, e foi a lotería dos penaltis a que decidiu que fose o Imperator o vencedor deste primeiro torneo de fútbol alevín organizado polo Narón Freixo.
A clasificación final quedou así:
ALEVÍNS:
1º IMPERATOR
2º URAL CF
3º XUVENTUDE DE OROSO
4º RACING DE FERROL
PORTEIROS MENOS GOLEADOS:
UNAI VARELA e SANTIAGO GARCIA do IMPERATOR.
MAXIMO GOLEADOR:
MARTIN FERNANDEZ do URAL CF.
MELLOR XOGADOR:
OSCAR REMUIÑAN do XUVENTUDE DE OROSO
MELLOR ADESTRADOR:
JUAN DEL RIO do IMPERATOR.
O domingo foi o día dos prebenxamíns, 12 equipos e dos benxamíns, 14 equipos, que ese día competiron nas instalacións de Río Seco ,a xornada deparounos grandes momentos de fútbol nos tres campos habilitados para ese día.
En  Prebenxamins chegaron a cuartos de final Imperator ,Galicia de Mugardos, Galicia de Caranza, Narón Freixo B, Xuventude de Oroso, O Val de Narón, Ural e Naron Freixo A. Pasaron a semifinais Imperator, Racing de Ferrol, Xuventude de Oroso e Galicia de Caranza ,  e na final o Imperator. impúxose o Xuventude de Oroso  por dous goles a un nun partido cheo de emoción e bo xogo por parte dos dous equipos.A clasificación final quedou asi:
  PREBENXAMÍNS
1º IMPERATOR
2º XUVENTUDE DE OROSO
3º RACING DE FERROL
4º GALICIA DE CARANZA
MELLOR PORTEIRO:
ELOY RAÑA do IMPERATOR
MÁXIMO GOLEADOR:
OLIVER CHENEL do XUVENTUDE DE OROSO
MELLOR XOGADOR:
OLIVER CHENEL do XUVENTUDE DE OROSO
MELLOR ADESTRADOR
HUGO RAMA do XUVENTUDE DE OROSO

Na categoría de BENXAMÍNS os cuartos de final foron disputados por Imperator, Galicia de Mugardos, Galicia de Caranza Narón Freixo B, Xuventude de Oroso, O Val de Narón, Ural e Narón Freixo A. Nas semifinais enfrontaronse Imperator, Galicia de Caranza, Xuventude de Oroso e Ural. Disputando a final Xuventude de Oroso contra o Imperator  onde un unico gol anotado polo Imperator deulles a vitoria os coruñeses. .A clasificación final quedou así:
 BENXAMINS
1º IMPERATOR
2º XUVENTUDE DE OROSO
3º URAL CF
4º GALICIA DE CARANZA
MELLOR PORTEIRO:
PEDRO RODRIGUEZ do XUVENTUDE DE OROSO
MAXIMO GOLEADOR:
BRUNO SAAVEDRA do XUVENTUDE DE OROSO
MELLOR XOGADOR:
JAIME COBAS do IMPERATOR

MELLOR ADESTRADOR:

FABIO RODRIGUEZ do URAL CF

9 set, 2014

A Manuel María, dez anos despois

Moncho Paz.- O pasado sábado visitei a Casa de Hortas, entre sonetos. E invadíronme moreas de lembranzas, desde que a finais dos anos oitenta tiven o pracer de coñecer persoalmente a Manuel María en Monforte de Lemos, sempre acompañado da súa inseparable Saleta, ao fronte da libraría Xistral. Foron intres compartidos con outro compañeiro de profesión, Antón Grande, o noso prezado Tucho Penela, co que disfrutei naquel tempo de longas viaxes en motocicleta ao longo da provincia de Lugo. Daquel primeiro encontro co poeta saiu unha conversa en estilo indirecto, publicada no xornal El Progreso baixo o título "Un home bo e xeneroso" e que anos mais tarde foi recollida no Caderno de Estudos Chairegos editado polo IESCHA. A entrevista foi do agrado do Manuel, pois agasalloume con varios libros dedicados que recibín por sorpresa nunha calurosa tarde de agosto, mentres traballaba na Redacción de El Progreso en Lugo. E dende entón fúmonos atopando: no Día das Letras, no 25 de xullo, na galería Sargadelos de Compostela, na Feira e Festa de Xermolos en Guitiriz... Longos momentos compartidos, nos que aprendín a escoitar aos nosos devanceiros. E hoxe lembro todo isto en Outeiro de Rei, mentres Felipe Senén recibe a navalla do Manuel, e non esquezo ao mestre cunha mistura de tristeza e ledicia, como a el lle gostaría, pois "Nesta casa eu nacín, amei, sufrín... / A súa memoria, firme e perdurábel, / Que lembranza  conservará de min?". Toda, amigo Manuel, toda.

8 set, 2014

Manuel María, por David Otero

Manuel…
Van aló dez anos
e as sonoridades da absoluta querencia
e por ti
acariñan preservando a nosa memoria (e sempre),
a que se reforza e determina na palabra…
túa e nosa… popular e nacional.
E hoxe aquí concorremos sen nostalxias
e tal abrazo primoroso compañeiro
esgazando tanta maledicencia…
Vai a pronunciar amorosa do teu nome…Manuel (e proclamando)
Afirmándote así en vida sempre.
Afirmándote así en obra sempre.
Pois soamente nós envellecemos
e danos medo Manuel…esta Galiza
tan deixada de si…momificada,
e vendo ir polo máis dentro dos nosos corpos
as arañas tan cabronas e triunfantes
chuchándonos esencias…baleirándonos.
E por riba nós, Manuel…, resignados tan delicados…
perante dese falsificar e roubo
tan democráticamente dámoslles a palabra…
para que nos poñan… un contra un…
e consentirlles así o noso esfarelamento…
a compases de múltiples retiradas.
Para cando pois Manuel…
o saber dos nosos ventos ceibes,
o saber das luces estreladas,
o saber do canto do noso pobo,
para que así xurda comunal o brado puro e consentido
na casa da flor vermella…
Liberada…

Colexios sexistas

Xulio Xiz.-

Aínda hai colexios que segregan aos alumnos por sexo. Pois alá eles, e alá os pais que permiten que os seus nenos e nenas reciban formación por separado, que a fin de contas é a preparación para a vida dos que serán adultos e adultas do mañán.

Eu non sei que colexios seguen a separar os nenos e as nenas, que me parece cousa de hai un século, xa que menuda preparación para a vida do futuro se consegue separando o que a natureza, a familia e a sociedade teñen perfectamente planificado, pensando na convivencia sen ter en conta se un é home ou muller, que o que a educación debe conseguir é que todos saibamos que somos iguais, por principio.

Eu tiven etapas formativas onde iámos mesturados nenos e nenas, desde os tres anos ata os dezasete. Dándose a circunstancia de que na Academia privada –non había outra- na que eu estudiaba en Vilalba estabamos mesturados na clase e cando acudíamos a Maxisterio a Lugo a examinarnos tiñamos separación, nunha escola dúplice, masculina e feminina, no mesmo edificio pero con sectores e portas diferentes.

Cando os meus fillos –neno e nena- nos xa lonxanos anos setenta, comezaron a súa formación, escollemos para escolarizalos o único colexio privado de Lugo que podían ir xuntos: o colexio relixioso das Madres Josefinas, o primeiro que abordou este problema.

Se un colexio de monxas ten solucionado este problema desde hai case corenta anos, Deus nos libre dos que crean que por estudiar xuntos pode haber algún problema.

Quero lembrar aquí -permítanme un anaco de humor- o que lle escoitei hai moitos anos á profesora sevillana Sara González Niza: Contaba que un mexicano andaba sempre presumindo de que no seu país eran todos moi machos, pero que moi machos... E ela dicía: “Pues en Sevilla somos mitad y mitad y lo pasamos de miedo”. Pois dito queda, e quen queira entender, que entenda.