Na memoria dos tres Manueles

Redacción.-

Como todos os anos por estas datas, celebrarase o día da Memoria en honra dos tres Manueles, que morreron pola liberdade e a dignidade. Será en Abellá e lembrarase a  Manuel Ponte Pedreira, Manuel Díaz Pan e Manuel Rodríguez "O Asturiano".

Coma todos estes anos, o acto comezará na Casa Vella de Abellá, un bar na mesma parroquia e na estrada principal, ás doce do día 26 de abril, para desde alí, ires ao lugar onde se produciron as mortes e onde hai unha pedra lembradoira, en Fontao.

Alí, onda pedra, cada quen que queira participar pode dicir unhas verbas ou ler un poema na súa memoria. A continuación irase ao cemiterio onde se cantará o Himno Galego e tamén haberá intervencións dos asistentes.

Sempre despois destes actos sinxelos e de lembranza e agradecemento, os participantes van á Berxa, un merendeiro que queda alí cerca, para comer as troitas e compartires o encontro por tan nobre causa. Ademais de contos e palique, tocarase e cantarase facendo tertulia.

25 abr, 2014

Nova novela e blog de Agustín Fernández Paz

Redacción.-

Dentro duns días sairá publicada a nova novela de Agustín Fernández Paz, A viaxe de Gagarin. Pero antes de que iso aconteza o autor quere compartir con todos os seus lectores unha pequena parte da documentación que foi atopando durante o proceso de escritura. Con esa finalidade, acaba de crear un blog con data de caducidade, que, segundo el mesmo di "pecharei despois de vinte ou vinte e cinco entradas, que serán as que precise para expor a documentación máis atractiva".

Hoxe xoves publicou as dúas primeiras. En realidade, ningunha das publicadas ou das vindeiras tratará directamente do libro, senón de aspectos que, dun xeito ou doutro, teñen que ver coa novela. Coma tal, a figura de Julián Grimau ou a xesta de Valentina Tereshkova, por citares dous deses aspectos ao chou.

Paga a pena consultalo no seguinte enderezo:
http://agustinfernandezpaz.eu/gagarin/

#EnGalegoLeo 4,5 millóns de tweets

Redacción.-

A etiqueta #EnGalegoLeo, unha iniciativa da CRTVG en colaboración coa Asociación de Escritores e Escritoras en Lingua Galega (AELG) e a Asociación Galega do Libro Infantil e Xuvenil (Gálix), e dirixida ao fomento da lectura na lingua propia de Galicia alcanzou 6.000 tuits e 4,5 millóns de impresións en Twitter.

Esta actividade, creada para conmemorar o ‘Día do Libro’, “triunfou” nesta rede social ao converterse o hashtag #EnGalegoLeo, ás 12,42 horas, en ‘Trending Topic’ en España.
Así, dende a presentación desta actividade o pasado 16 de abril ata este mércores emitíronse en Twitter un total de 6.277 tuits e 4,5 millóns de impresións ou número potencial de veces que os usuarios poden ver os tuits.

Só na xornada do 23 de abril se empregou a etiqueta para realizar 3.528 tuits. Esta iniciativa foi atractiva tamén para as bibliotecas e numerosos escritores e personaxes, que se sumaron cos tuits ao longo do día.

Os usuarios da CRTVG en internet cumpriron, así, coa pegada que perseguía o ente público galego de darlle notoriedade a esta iniciativa entre as 12,00 e as 14,00 horas, segundo explica o ente.
A campaña, que pretende o fomento da lectura en galego, invitaba cada usuario a recomendar un libro na lingua propia, animándoos a subir comentarios e fotos co seu exemplar favorito.

Consellos de guerra contra o clero vasco

Redacción.-

O IESCHA organiza, en colaboración coa Editorial Intxorta 1937 kultur elkartea, o acto de presentación do libro “Consejos de Guerra contra el clero vasco (1936-1944). La iglesia vasca vencida” do que é autor Anxo Ferreiro Currás (Boizán-Vilalba, 1935).

O evento terá lugar no Salón de Actos da Casa da Cultura de Vilalba o venres 25 de abril ás 20.30 horas e contará coas intervencións de Manuel Castro Santamariña, presidente do IESCHA; Xosé M. Felpeto Enríquez, vogal do IESCHA; Antonio Domínguez Martínez, sacerdote do equipo pastorial de Vilalba; e Anxo Ferreiro Currás, autor do libro.

Anxo Ferreiro colgou os hábitos en 1992 e foi “o coñecemento da realidade da Igrexa católica durante os escuros anos do franquismo”, nos que sufriu a represión sendo cura, o que o empurrou a escribir este libro apoiado pola documentación dos Consellos Sumarios de Guerra pertencentes ao Arquivo Intermedio Militar Noroeste de Ferrol. Tras unha laboriosa investigación construíu este relato narrado de xeito moi emotivo ao recordar “sacerdotes vencidos, asasinados, encarcerados, desterrados e exiliados”.

O libro, de 525 páxinas, xa foi presentado recentemente na Coruña, nun acto organizado pola Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica e anteriormente tamén en Madrid, Bilbao e Durango, entre outras cidades.

24 abr, 2014

Día do Libro en Galicia

Redacción.-

A Consellería de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria convida a cidadanía a celebrar o Día Internacional do Libro cunha ampla programación especial en toda Galicia arredor do 23 de abril. Ademais da súa habitual oferta de actividades, as bibliotecas nodais de toda Galicia preparan para esta data visitas guiadas, obradoiros, conferencias e sorteos de libros, que se completarán coa liberación de libros –bookcrossing– en centros museísticos dependentes da Consellería e coas iniciativas desenvolvidas polas bibliotecas escolares. Tamén coincidindo con esta data, a Biblioteca de Galicia agasallará cun libro ás persoas que visiten este espazo da Cidade da Cultura o día 23 pola mañá.

Ademais, o departamento educativo da Xunta de Galicia vén de editar un marcapáxinas con forma de libro conmemorativo desta celebración cun texto de Paco Martín, autor do libro ‘As cousas de Ramón Lamote’ (o primeiro libro galego que obtivo o premio “O barco de vapor”, o Premio Nacional de Literatura Infantil y Juvenil e fixo a súa entrada na prestixiosa lista dos White Raven da biblioteca de Múnic). Este marcapáxinas pode consultarse no enlace http://www.edu.xunta.es/biblioteca/blog/?q=node/652.

Trátase dunha iniciativa que se realiza anualmente nesta data, centrado na primeira ocasión no texto de Carlo Frabetti “O liberespazo”, ao que seguiron en anos seguintes un poema de Gloria Sánchez, unha estrofa de Ramiro Fonte e outros textos da autoría de Carlos Negro, Paula Carballeira, Juan Mata ou Agustín Fernández Paz.

Ademais, as bibliotecas escolares teñen preparadas diferentes iniciativas para a celebración do 23 de abril, desde obradoiros a encontros con autores, lecturas colectivas, apadriñamentos lectores, exposición e intercambio de libros, etc. nun programa de actividades que se estende polo que se recoñece como “Abril, mes dos libros”.
Programación especial nas bibliotecas nodais

A Biblioteca Pública Ánxel Casal de Santiago de Compostela celebrará o Día Internacional do Libro co obradoiro de creación literaria ‘A biblioteca imaxinaria’, no que Teatro Buratini axudará a nenas e nenos a partir de 6 anos a encher os andares de libros creados por eles mesmos con diversas técnicas. Mentres que na Coruña, a González Garcés ten previsto tamén un obradoiro de escrita de guión literario, da man de Adolfo Ponte Velasco, baixo o título ‘Gustouche máis o libro ou a película?’, dirixido á rapazada a partir de 16 anos. Así mesmo, realizará a actividade para a mocidade ‘Cita a cegas cun libro’, xunto coa entrega de premios do I Certame de Poesía que organiza esta biblioteca.

A programación especial na biblioteca nodal de Lugo dará comezo coa visita do alumnado do CEIP San Xoán de Becerreá e continuará ao longo da xornada coa sesión de contacontos ‘ZOO’, dirixida por Chus Álvarez; e cun obradoiro de gravación de audiolibros infantís dirixido a nais, pais e calquera adulto en xeral. Ademais, a Biblioteca Pública de Lugo realizará un acto de liberación de arredor dun cento de libros da man do colectivo Bookcrossing da cidade da muralla.

‘O príncipe predestinado’ será a actividade estrela do Día Internacional do Libro na biblioteca nodal de Ourense, unha proposta de Eugenia Muñoz a través da que os pequenos de 7 anos en diante poderán facer unha viaxe ao mundo dos xeroglíficos exipcios a través dun misterioso papiro esnaquizado. Ademais, tanto este centro como as nodais de Santiago de Compostela e de Lugo celebrarán visitas guiadas para o público e varias destas bibliotecas teñen previsto o sorteo de libros entre os usuarios e usuarias que leven algún material en préstamo o día 23 e agasallos.

No caso de Pontevedra, a biblioteca nodal Antonio Odriozola traslada as actividades conmemorativas ao venres 25, cando se celebrará a conferencia ‘Debo contarlle contos ao meu fillo?’, da psicóloga e psicoterapeuta Marié de Uña; e mais o espectáculo ‘Catalina Lino Lina’, unha peza teatral dirixida a nenas e nenos de entre 3 e 12 anos que ten como obxectivo transmitirlles a paixón polos libros nesta data tan especial.

Con esta mesma finalidade, a Biblioteca Pública Juan Compañel de Vigo celebrará o obradoiro creativo ‘Marcapáxinas-lupa no día do libro, para guiar a lectura do Quixote’, no que Elena Carracedo lles mostrará a nenos e nenas de 6 anos en diante como facer da lectura unha aventura coa que ir descubrindo o mundo.
Bookcrossing nos museos

Os centros museísticos dependentes da Consellería tamén se sumarán a esta celebración. O Centro Galego de Arte Contemporánea (CGAC), o Museo Etnolóxico de Ribadavia, o Museo de Belas Artes da Coruña e o Museo das Peregrinacións e de Santiago participarán nunha actividade de liberación de libros que se estenderá este 23 de abril a un total de 48 museos e centros de arte de toda España. Deste xeito as bibliotecas dos museos súmanse ao esforzo para o fomento da lectura e, máis en concreto, na difusión do coñecemento das distintas disciplinas culturais.

O obxectivo é encher as cidades con volumes procedentes da bolsa de duplicados das súas respectivas bibliotecas, poñendo en circulación –entre todos os participantes a nivel nacional– máis de 2.500 libros libres coa intención de que os que os recollan gocen da súa lectura e volvan liberalos noutro punto distinto do mundo. Todos os libros liberados estarán acreditados coas súas correspondentes etiquetas, que instrúen a persoa que recolle o libro sobre o obxecto da liberación de libros e sobre a conveniencia de participar nesta experiencia internacional. Os libros conterán as instrucións necesarias para facilitarlle ao lector a súa participación na campaña e estarán rexistrados na páxina web www.bookcrossing-spain.com, onde os lectores poderán indicar o lugar onde liberarán cada exemplar, o cal permite coñecer onde estivo a publicación e quen a leu, así como incorporar o novo lector ao seu diario de viaxe.

O vídeo preparado sobre a actividade pode verse en http://youtu.be/VXtkilmDRAY.

23 abr, 2014

Presentación d'Os Vilares, lareira de soños

Redacción.-

Os Veciños e veciñas dos Vilares e visitantes puideron desfrutar o domingo de Pascua, no día grande das festas con unha sesión bermú abarrotada, da presentación do proxecto Os Vilares, lareira de soños, que leva meses de traballo recopila torio de testemuñas directas, documentación e gravación para o documental que acompañará á publicación que verá a luz despois do verán.

A rapaza dos Ramos, María Teijido e a actriz recentemente galardoada co premio Mestre Mateo Isabel Risco, foron as encargada de presentar o proxecto nun ambiente de festa e alegría‎ na Pascua dos Vilares no seu día grande.

Os veciñ@s dos Vilares vibraron e aclararon na presentación dun traballo do que eles son os principais protagonistas e nun ano simbólico, o centenario e dedicación das letras galegas ao seu veciño máis ilustre, Xosé María Díaz Castro.

A identificación dos vilaregos co traballo é tal que os aplausos e felicitacións foron constantes por parte dos centos de persoas que estaban presentes apoiando un proxecto de antropoloxía social e cultural de posta en valor da memoria viva, do patrimonio material e inmaterial desta parroquia chairega "herba pequerrechiña do mundo" que diría Díaz Castro, pero representante de calquera outra parroquia chairega.

Sin dúbida un éxito do proxecto que está a xerar expectación e implicación pop‎ular na zona e que verá a luz en formato libro e DVD de car ao outono do presente ano 2014.

22 abr, 2014

Premio de Gráfica Máximo Ramos 2014


O obxectivo do 23 Premio Internacional de Gráfica Máximo Ramos 2014, que se celebra con carácter bianual, é dar testemuño do dinamismo e pluralidade da gráfica actual desde a perspectiva da arte contemporánea múltiple e seriada.

Condicións de participación e procesos admitidos
- Poderán participar no certame artistas de calquera nacionalidade e país de residencia.
- O certame está aberto a todos os procesos gráficos tradicionais ou experimentais, incluídos os dixitais, o vídeo, a fotografía e a instalación, con intervencións directas ou combinadas con calquera outro procedemento, sen condicións de tamaño.
- Admítense polípticos, obras seriadas, probas únicas, variacións...
- Cada participante poderá presentar de 2 a 6 obras pertencentes a unha mesma familia ou serie, ou unha soa obra seriada completa formada por varias pezas.

Preselección: envío de dossier electrónico por mail entre o 15 de abril e o 30 de maio de 2014 a premiomr@centrotorrenteballester.com

Máis información e formulario no documento adxunto en www.centrotorrenteballester.com

23 PMR 2014
Centro Torrente Ballester
Rúa Concepción Arenal, s/n
15402 Ferrol (A Coruña)
España

ICANN delega o dominio .gal

Redacción.-

Nic.gal convertiuse onte pola noite no primeiro dominio de puntoGAL activado pola ICANN, o organismo internacional que xestiona a rede a nivel mundial. Tras máis de 7 anos de traballo e coas sinaturas de apoio de doce mil cidadáns e 110 entidades, a posta en marcha desta primeira páxina, de caracter técnico e para probas, supón a delegación formal do dominio e a culminación dun longo proceso apoiado por toda a sociedade galega.
A Asociación puntoGAL asinou o 7 de novembro de 2013 o contrato do dominio, que permite que a entidade galega poida tomar o control do .gal para a súa posta en funcionamento. Nos vindeiros días detallaranse as normas para o rexistro nas que traballou unha comision multidisciplinar por encargo da asociación. Estas normas terán caracter público e rexeranse por criterios de transparencia e equidade. Ademais, puntoGAL organizará un acto arredor do lanzamento do dominio.

O rexistro no dominio galego na Internet comezará cun período de lanzamento repartido nas fases de Abrente (sunrise) e Carreira (landrush), para despois abrirse o rexistro ao público xeral. No período de Abrente as administracións públicas e asimilados terán prioridade para rexistrar os seus dominios co sufixo .gal, seguidas polas entidades que teñan unha traxectoria probada de promoción da lingua ou da cultura galegas; as marcas rexistradas no Trademark Clearing House de ICANN e outras marcas rexistradas, nomes ou intereses protexidos; e páxinas realizadas ou con versión en lingua galega. Mentres, o período de Carreira facilitará o acceso ao rexistro .gal a rexistrantes sen dereitos ou intereses protexidos.

Esta fase de lanzamento estará precedida dun período coñecido como Programa Pioneiros co que a Asociación puntoGAL busca a promoción do novo dominio de primeiro nivel facilitando a posta en funcionamento dunha serie limitada de dominios de Internet para entidades de certa relevancia lingüística, cultural e social.

puntoGAL quere agradecer, unha vez máis, o apoio recibido durante este proceso por toda a sociedade galega, incluíndo a comunidade no exterior, as principais entidades culturais, as empresas e as asociacións de base, así como o apoio da administración a través da AMTEGA. O dominio é voso.

12 abr, 2014

53 anos da viaxe de Iuri Gagarin

Agustín Fernández Paz.-

12 de abril de 2014: cincuenta e tres anos dun día memorable
Dentro de dúas ou tres semanas aparecerá publicada a novela que me tivo ocupado desde hai máis dun ano: A viaxe de Gagarin (Xerais, 2014). Dentro do intenso, e apaixonante, proceso de documentación ao que me obrigou este libro, unha parte importante estivo centrada na figura do cosmonauta Iuri Gagarin e na súa histórica viaxe, que inauguraba a era espacial. Tanto, que Gagarin (que non é un personaxe do libro, aínda que figura como pano de fondo ao longo de toda a historia) acabou sendo unha persoa moi próxima durante varios meses. E tamén as súas palabras ao contemplar a Terra desde o espazo: Habitantes do mundo: salvagardemos esta beleza, non a destruamos. Unha mensaxe que segue tendo unha total vixencia.

Hoxe, cando escribo estas liñas, é o 12 de abril de 2014. Celebramos o cincuenta e tres aniversario do primeiro voo espacial tripulado. Esta pasada noite foi A Noite de Iuri, que científicos e afeccionados á astronáutica celebran cada once de abril desde hai xa varios anos. E o meu xeito de unirme á celebración é dedicarlle unha entrada no blog, aínda sabendo que salto de novo as normas que me autoimpuxen. Mais é que hai datas que o merecen!

Unha data para a historia
Foi o 12 de abril de 1961. Ese día, desde o cosmódromo de Baikonur, situado no que na actualidade é Kazaxistán, a nave Vostok 1 iniciaba o que sería o primeiro voo espacial tripulado. No seu interior ía Iuri Gagarin, a primeira persoa en saír ao espazo exterior e realizar unha órbita completa ao redor da Terra. Na terminoloxía soviética, o primeiro cosmonauta.

O proxecto Vostok, o seguinte despois do Spútnik, tiña como obxectivo poñer en órbita naves tripuladas. A primeira foi a de Gagarin; a sexta e última, a de Valentina Tereshkova.

Iuri Gagarin naceu en 1934, nunha familia que formaba parte dunha granxa colectiva. Foi un dos máis de tres mil aspirantes para participar no programa espacial da URSS, dos que foron seleccionados dezaoito. Finalmente, foron el e German Titov (que logo tripularía a Vostok 2) os elixidos para o primeiro voo.

Gagarin finou nun accidente aéreo en marzo de 1968, cando pilotaba un avión MIG. Daquela só tiña 34 anos. Non se souberon as causas reais que provocaron o accidente ata o ano 2013, cando o goberno ruso deu a coñecer o que realmente sucedera.

É moita a documentación que podemos atopar sobre a vida de Gagarin. Dela, selecciono aquí este documental feito pola Canle Historia:

A viaxe de Gagarin
Aínda que visto desde hoxe semelle moi sinxelo, o voo de Gagarin foi un fito non só na carreira espacial, senón na historia da humanidade. Significou un gran éxito para a URSS e tivo unha enorme repercusión mundial. Daquela non se sabía nada dos efectos que a saída ao espazo podía ter nun ser humano. Consciente da súa transcendencia, Gagarin pronunciou unha breve mensaxe antes de se introducir na nave:

Queridos amigos, coñecidos e descoñecidos, os meus queridos compatriotas e toda a humanidade, nos próximos e breves minutos posiblemente unha nave espacial me leve ao distante espazo exterior do universo.
Que podo dicir nestes últimos minutos antes de partir? Toda a miña vida aparece diante de min neste único e fermoso momento. Todo o que fixen e vivín foi para isto.

Velaquí dous valiosos vídeos sobre o voo e a súa repercusión. O primeiro deles está feito en Moscova, no ano 1971, cando aínda existía a URSS. O segundo, está feito na actualidade pola canle de TV Rusia Today.

Hai dous anos, fíxose en Rusia unha película sobre a vida do cosmonauta, Gagarin, o primeiro no espazo. A ela corresponde esta secuencia onde se reproduce o lanzamento do foguete e os primeiros minutos do voo:

O legado de Gagarin
O 12 de abril do ano 2011 celebrouse en todo o mundo “A noite de Iuri“, para conmemorar os cincuenta anos da súa histórica viaxe. Esta celebración, que xa comezara uns anos antes, continúa a producirse cada ano. Ademais, a noticia que desvelaba as causas reais do accidente que causou a súa morte, contribuíu a reavivar o interese pola vida de Gagarin.

Na Rede existe un conxunto de blogs e webs que lle renden homenaxe, a Iuriesfera. Quero destacar un blog interesantísimo, La pizarra de Yuri, con exhaustivas entradas de carácter científico. Paga moito a pena ler a entrada onde narra a aterraxe de Gagarin. nun lugar case deshabitado, a mil cincocentros quilómetros do cosmódromo de Baikonur.

Existe unha interesantísima conta de Twitter, Yuri Gagarin (@yuriesfera) onde se recollen informacións de todo tipo, tanto históricas como actuais) sobre o cosmonauta soviético e a aventura espacial.

O texto completo, con todas as ligazóns e vídeos, pode lerse no recomendable blog de Agustín Fernández Paz: http://agustinfernandezpaz.eu/es/blog-afp/


Revista avozdevilalba.com de marzo 2014

Redacción.-

Xa está ao dispor dos nosos lectores o número 70 da revista A Voz de Vilalba, correspondente ao mes de marzo de 2014. Para poder lela só teñen que picar na imaxe adxunta ou ben entrar na nosa Hemeroteca no menú superior.

10 abr, 2014

As miñas cousas en observación

Redacción.-

Esta exposición revisa a traxectoria artística de Chelo Matesanz (Reinosa, Cantabria, 1964), partindo dos seus traballos de finais da década dos oitenta até os máis recentes. Neste pertinente recoñecemento a unha das artistas máis singulares da súa xeración —desde hai moitos anos vinculada persoal e profesionalmente a Galicia—, visualízase o intenso proceso reflexivo que vén desenvolvendo ao redor da práctica artística, investigando e cuestionando as bases mesmas da historiografía e desmontando modelos hexemónicos que definen a noción de arte na modernidade: categorías, xéneros, habilidades técnicas e conceptos como xenialidade e orixinalidade, entre outros. Asemade, Chelo Matesanz foi quen de construír unha cartografía, ampla e persoal, con diferentes linguaxes e soportes que tecen unha pluralidade de temáticas, subvertidas ironicamente desde o humor e a crítica.

O título da mostra, As miñas cousas en observación, ten que ver non só coa vontade retrospectiva senón tamén coa intención de formular lugares onde desenvolver o pensamento para enfrontarse a condicionantes sociais, artísticos e culturais que fundamentalmente acaban por afectarlle á muller e á súa representación; tema que a artista aborda dun xeito radicalmente singular, unhas veces desde a disidencia e outras desde a ironía, desvelando como as etiquetas se constrúen a través da linguaxe e da representación. É tamén o caso de realidades como a infancia, a economía, a violencia, a enfermidade ou a sexualidade, que Matesanz acomete desde a experimentación, afondando na relectura dos xéneros e das prácticas da arte.

A exposición é o resultado de articular unha hábil sucesión de territorios dirixidos a experiencias, que exploran o noso modo de percibir e actuar fronte á arte e á vida, configurando suxestivos elos entre o exercicio artístico e a rutina do cotián, implicando activamente o visitante a través de textos irónicos, imaxes mordaces e metáforas visuais que se establecen nas salas do soto do CGAC coa vontade de introducir o público nas zonas máis complexas da conduta humana.

CGAC
Comisario/a: Chus Martínez Domínguez
4 abril - 8 xuño 2014

Full House

Redacción.-

O pasado xoves 3 de abril estreouse no Teatro Rosalía Castro da Coruña ‘Full House’, a nova peza de danza contemporánea do Centro Coreográfico Galego que asina o creador sueco Johan Inger.

O equipo técnico e artístico do espectáculo está integrado, entre outros, por 12 bailaríns e bailarinas como Àstrid Molinero, Juan Hernández, Paula M. Montoya, Ailen Ramos, Carmen Aparicio, Ana Serantes, Carlos Huerta, Jesús Benzal, Miguel A. Ponte, Rubén Ventoso, Raquel Santacruz e José Luis Cibreiro.

Esta nova produción, ideada especificamente para a súa montaxe pola unidade de danza pública, constitúe o primeiro traballo en Galicia de Johan Inger, coreógrafo asociado do Nederlands Dans Theater (NDT) e director artístico durante cinco anos do Cullberg Ballet.Durante os seus 30 minutos de duración e a partir da base sonora de distintos fragmentos da música folclórica húngara de Lajkó Félix, ‘Full House’ transmite unha imaxe confrontada entre a introspección e o balbordo dun espazo habitado por unha multitude de sensacións.

A interpretación de ‘Full House’ vai precedida no programa da reposición de ‘Magnificat’, peza tamén de estilo contemporáneo deseñada en 2011 por Amaury Lebrun, coreógrafo francés habitual colaborador do Centro Coreográfico. Lebrun, que na actualidade traballa na montaxe dun ballet coa Ópera de Sídney, creara ‘Magnificat’ como parte do anterior espectáculo do CCG 3DTres como reflexo dun mundo de contrastes no ámbito da historia da danza, coa utilización do tutú romántico en contraposición aos movementos máis actuais.

Despois das funcións na Coruña (3 e 4 de abril ás 20:30 horas), ‘Full House’ iniciará unha xira de actuacións que a levarán durante o mes de abril aos escenarios de Cangas de Morrazo (Auditorio Municipal, día 6, 20:00h), Santiago de Compostela (Salón Teatro, días 7 e 8, 20:30h), Carballo (Pazo da Cultura, día 12, 21:00h) e Pontevedra (día 26 de abril, 21:00h).

9 abr, 2014

X Premio José Couso

Redacción.- A candidatura conxunta de Ricardo García Vilanova, Javier Espinosa e Marc Marginedas foi proclamada hoxe como a gañadora da X Edición do Premio José Couso de Liberdade de Prensa que, un ano máis, organizan o Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia (CPXG), o Club de Prensa de Ferrol e a Obra Social ‘la Caixa’.

O fallo deuse a coñecer esta mañá na sede de la Caixa na Coruña, nun acto que contou tamén cunha multiconferencia cos tres galardonados. Os tres profesionais, secuestrados en Siria e recentemente liberados, compartían candidatura en recoñecemento ao seu traballo e á difícil labor de informar nestes momentos en Siria, con mención especial a Vilanova polo seu traballo como freelance sen ter a cobertura dun gran medio detrás.

O acto comezou coa intervención do vicepresidente do Club de Prensa de Ferrol, Xoán Rubia, quen agradeceu a súa presenza ao público asistente e salientou que este ano é o décimo do galardón impulsado polo Club de Prensa e o CPXG co apoio de 'la Caixa', sen o que non tería sido posible chegar a esta edición. Rubia lembrou ademais que o 30 de abril terá lugar a entrega do premio en Ferrol, que, como cada ano, irá acompañada do Concerto pola Liberdade, este ano a cargo da Real Filharmonía de Galicia, dirixida por Maximino Zumalave.
A continuación, o secretario do premio, Darío Janeiro deu lectura á acta do fallo, asinada polo señor notario D. Héctor Pardo García, do Ilustre Colexio Notarial de Galicia. Abertos e recontados os votos, este levantou acta do resultado entre os cinco candidatos que optaban ó galardón, resultando vencedora a candidatura de García Vilanova, Espinosa e Marginedas. Como cada ano, a candidatura gañadora foi elixida en votación aberta e secreta polos colexiados e colexiadas do CPXG e polos socios e socias do Club de Prensa.
Janeiro quixo transmitir "unha vez máis, o alento e o apoio total á familia de José, que loita incansablemente, contra as dificultades que vai atopando". "Tamén é o momento -sinalou- de facer constar os esforzos que o xuíz Pedraz está realizando para evitar o arquivo do caso". Aproveitou tamén para facer un reconto dos galardoados, agradecendo o traballo desinteresado de todas as persoas que colaboraron nestes dez anos.
Xosé Manuel Pereiro, decano do CPXG, expresou a súa convicción de que "o premio deste ano non é concedido aos gañadores polo feito do secuestro en si, senón polas condicións nas que desenvolven o seu traballo os xornalistas en situación de conflito". "Ademais", engadiu, "cada vez teñen menos asistencia dos grandes medios, o que fai que a súa situación sexa máis precaria, o mesmo que a información que fan chegar á cidadanía".

Pola súa banda, Marc Arthur Benhamou, Director territorial de ‘la Caixa’ en Galicia, asegurou que para esta entidade "poder participar na organización deste premio á liberdade de prensa é un orgullo, ademáis dunha cuestión ética". Benhamou quixo, "pese á dureza das cifras", quixo facer unha chamada ao optimismo "porque non nos queda outro remedio que defender aos xornalistas como unha parte esencial da calidade democrática de calquera país"e recoñeceu a súa "admiración" cara aos premiados.

O acto finalizou cunha multiconferencia cos tres xornalistas premiados. Nela, Marginedas afirmou que, para el, "o xornalismo é estar aí e ir aos sitios onde está a noticia, e tamén pórlle cara aos números". Javier Espinosa tamén incidiu neste tema da importancia de estar nos lugares onde se producen os feitos e comentou que "un freelance, por exemplo, cobra uns cen euros por unha reportaxe e un escolta, nestes lugares, cobra douscentos, co que acaban desenvolvendo o seu labor sen escolta". García Vilanova, pola súa banda dixo que estaba “abrumado” polo apoio recibido nestes meses e quixo dar as grazas especialmente aos compañeiros, encabezados por Gervasio Sánchez, que o estiveron a apoiar nestes meses de secuestro e que puxeron en marcha unha iniciativa para que recupere o seu equipo de traballo, dado que nestes meses non tivo ningún ingreso. Os tres xornalistas confirmaron a súa asistencia aos actos de entrega do premio, que terán lugar o vindeiro 30 de abril en Ferrol.

Os premiados
Ricardo García Vilanova (Barcelona, 1972) é un video e fotorreporteiro freelance que leva 15 anos traballando como fotoxornalista. O seu traballo publicouse nos xornais e revistas máis prestixiosos e expúxose en varias capitais do mundo. Desde o 16 de setembro ao 29 de marzo estivo secuestrado en Siria por un grupo vinculado a Al Qaeda.

Xunto a el foi tamén secuestrado Javier Espinosa, enviado especial do xornal El Mundo ao conflito sirio. Nacido en Málaga en 1964, iniciou a súa carreira xornalística en Canarias e desde 1994 publica en El Mundo, onde ten sido correspondente en México e Marrocos.
Marc Marginedas, pola súa banda, naceu en Barcelona en 1967 e comezou a súa traxectoria profesional hai 25 anos como correspondente en Arxelia. É redactor de El Periódico desde 1992 e na actualidade exerce como enviado especial en zonas de conflito, como Irak, Afganistán ou Siria. Foi secuestrado nos arredores de Hama o 4 de setembro e liberado o pasado 2 de marzo.
Con Ricardo García Vilanova, Javier Espinosa e Marc Marginedas xa son dez os galardoados co Premio das Ás Ceibes. Ademais destes tres xornalistas, os outros gañadores do Couso foron: Ali Lmrabet (2005), Le Monde Diplomatique (2006), Jon Lee Anderson (2007), José Vidal – Beneyto (2008), Rosa María Calaf (2009), Daniel Anido e Rodolfo Irago (2010), WikiLeaks (2011), o Consejo de Informativos da RTVE (2012) e Mónica García Prieto (2013).
O Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia, creado pola Lei do Parlamento Galego 2/1999 do 24 de febreiro, e o Club de Prensa de Ferrol e a Obra Social ‘la Caixa’ organizan o premio co obxectivo de recoñecer e difundir o traballo dunha persoa viva ou organización existente destacada na defensa da liberdade de prensa ou cunha salientable traxectoria profesional, libre e independente.


8 abr, 2014

Mañá preséntase "Remontar o río"

Redacción.-

Mañá mércores 9 de abril presentarase no Museo Interactivo da Historia de Lugo (MIHL), no Parque da Milagrosa, ás 19:30 horas o libro Remontar o Río, poemario de Helena Villar Janeiro, ilustrado por Luz Darriba. Interveñen Helena Villar Janeiro, Luz Darriba, Marica Campo e Carmen Basadre e contarase coa actuación musical de Chiruca e Gerardo Castedo. Organiza o acto a Concellería de Cultura, Turismo, Xuventude e Promoción da Lingua

30 anos con A Quenlla

Redacción.-

Catro ano despois do seu último traballo, A Quenlla lanza un novo disco. Dous CDs que achegan 26 cancións inéditas e compostas especificamente para a ocasión compoñen 30 anos con A Quenlla De Amor, dor e loita. Con letras a cargo de autores como Cunqueiro, Curros Enríquez, Darío Xohán Cabana, Xesús Rábade, Manuel Maria ou Díaz Castro, o grupo de Mini e Mero mantén o seu característico estilo neste novo álbum, editado por 2001 Produccións.

Abrir as portas

Agustín Fernández Paz.-

Hai uns días, Javier Gallego dedicou o seu programa Carne Cruda 2.0, na cadena SER Digital, ao tema “Salir del armario en la adolescencia“. Un programa moi interesante que paga a pena escoitar, sobre unha realidade que cómpre continuar abordando pois, malia os moitos avances, aínda queda ben camiño por andar.

Este programa fíxome lembrar o conto que escribín hai xa algún tempo para un libro colectivo, 21 relatos por la educación, que publicou Ediciones SM. O conto titulábase “Abrir as portas” e abordaba o mesmo tema que o citado programa de radio.

En outubro do 2012, a asociación Gálix acordou facerme Socio de Honra, un recoñecemento moi emotivo para min. No acto que se celebrou en Vigo, agasallei as persoas asistentes cunha “edición” do meu relato; unha edición peculiar, pois para ler con xeito o texto hai que dobralo e recortalo (se alguén quere utilizalo, ten aquí o modelo).

E, aínda que xa anda por outro lugar da miña páxina web, pareceume oportuno reproducilo aquí para que sexa doadamente accesible á xente que o desexe ler.


ABRIR AS PORTAS

QUEN ME HABÍA DICIR que sería a nova profesora de Lingua a que me facilitase a chave para abrir as portas dunha vez? Se me atrevo, xaora, pois sei ben que non ha ser nada doado. Se cadra non chegarei a confesarllo nunca, mais recoñezo que tiña toda a razón cando, tras observar a miña expresión contrariada, se achegou a min e afirmou que me había gustar facer este exercicio. Gustar non é o termo axeitado, habería que encontrar unha palabra máis rotunda. Ela non sabe que, se finalmente me atrevo, este pode ser o texto máis importante que escriba na miña vida.

Levo meses agardando a oportunidade de lle poñer fin a tanto silencio e a tanta covardía. Seguir como ata agora xa me resulta insoportable, son moitos meses de mentiras, na casa e no instituto. Mais tampouco non consigo evitar que me paralice o medo ante o que pode vir despois. Varias veces estiven a piques de confesárllelo a Tania e a Andrea, que quizais xa intúen a verdade. Son as miñas mellores amigas, tería que confiar nelas. Mais ata o de agora nunca me atrevín, o medo sempre acaba gañándome a partida.

Ás veces sinto nostalxia dos anos do colexio, cando era un neno coma outro calquera; cando estar coa panda era a maior felicidade, cando non me sentía diferente nin se me pasaba pola imaxinación chegar a selo algún día. Nin tan sequera lembro en que momento comecei a decatarme de que o meu camiño ía noutra dirección. Algún día terei que esforzarme e escribilo, facer un exercicio de memoria antes de que pasen os meses e se me borren os detalles daquel tempo decisivo.

Do que si estou seguro é de que foi no instituto, quizais nos meses finais de primeiro, hai xa máis de dous anos. Foi naqueles días cando me decatei de que algo novo agromaba no meu interior, de que comezaba a experimentar sensacións que nunca vivira ata daquela, de que non podía manifestalas e cumpría gardalas coma un segredo inconfesable. Que ben aprendín a disimular! Aínda hoxe me abraio de como participaba nas conversas cos outros rapaces, como trataba de imitar os comportamentos, as voces, os xestos. Comecei a falar das rapazas como obxectos de desexo, cando a persoa que de verdade desexaba estaba tan preto e nada tiña que ver coas mozas. Foi daquela cando comprendín de vez o que me ocorría; aínda que, se cadra, xa todo comezara moito antes e, sen ser eu consciente, ese saber permanecera larvado durante anos no meu interior. Tamén foi daquela cando comezou o medo, e a mentira, e o disimulo: esta dobre vida, este teatro insoportable.



A CHEGADA DE XAVI, ao comezo deste curso, supuxo unha revolución. Viña da cidade de A.; ao seu pai, un enxeñeiro agrícola, nomeárono director da única fábrica que temos na vila, e toda a familia se trasladou a vivir aquí. A Xavi colocárono na nosa clase, a de 4º B, e non tardou nada en se gañar as simpatías de todos. Alegre, sedutor, enxeñoso, sempre coa frase oportuna na boca. Axiña se converteu na persoa máis popular do curso, todos os profesores estaban encantados con el. E iso por non falar da reacción das rapazas, que revoaban fascinadas ao seu redor coma se fose un deses cantantes das revistas, omnipresentes en todas as súas carpetas.

Debíamos de levar algo máis dun mes de curso cando Laura, a nosa profesora de Lingua, nos propuxo unha desas actividades que a ela lle gusta chamar “especiais”. Tratábase de construír, tal era o nome do exercicio, «Un alfabeto para a miña vida». Aparentemente, algo de estrema sinxeleza: facerlle corresponder a cada letra do abecedario unha palabra que a tivese de inicial, coa condición de que estivese cargada de resonancias emotivas para nós. “Unha palabra que vos remova por dentro, tal como fai unha pedra cando a tiramos á auga dun estanque”, díxonos, despois de poñer algúns exemplos das que ela seleccionaría e de nos explicar as razóns da súa escolla. E a seguir, teriamos que elixir tres das palabras seleccionadas e explicar por que eran relevantes, por que tiñan un significado especial na nosa vida.

Cada vez que nos mandaba unha actividade dese tipo, que sempre era para facérmola fóra da aula, Laura seleccionaba despois varias persoas para leren en voz alta o que escribiran. Lembro que aquela vez foi Xavi un dos elixidos e que leu o seu alfabeto moi a modiño, coma se tivese un especial interese en que non se nos despistase ningunha das palabras que o formaban. Houbo un ruxerruxe por toda a clase ante algunhas asociacións insólitas, era inevitable, pero foi máis impresionante o silencio que se estendeu pola aula cando leu o texto onde explicaba a elección das palabras correspondentes ás letra G, I e P: gai, internet, pais. Era un texto que agora mesmo podería recitar de memoria, pois aquela mesma tarde colgouno no seu blog (daquela soubemos que levaba un blog: http://abrirasportas.blogaliza.com!) e eu, despois de imprimilo en canto cheguei á casa, pasei o resto das horas tombado na cama, léndoo unha vez e máis outra:

«Recoñecer que son gai e asumilo con naturalidade foi un dos feitos máis importantes da miña vida. Supoño que sempre o fun, mais tardei en decatarme de que as miñas preferencias sexuais non coincidían coas da maioría. Aínda tardei máis en aceptalo, nesta sociedade non é nada doado. Se o conseguín foi grazas aos meus pais e a Internet. Aínda que ficaron desconcertados cando llelo dixen, o meu pai e a miña nai ofrecéronme todo o seu apoio, amosáronme que crían de verdade na palabra liberdade e que o seu amor por min non tiña límites. E Internet, a marabillosa Rede, axudoume a descubrir que non estaba só, que había outros mozos e mozas que, coma min, seguían un camiño distinto ao da maioría. Nin mellor, nin peor: diferente.»

O texto de Xavi foi un revolución, e non só para min. A profesora, tras o silencio que seguiu á lectura, felicitouno polo traballo e pola súa valentía. Algunhas compañeiras aplaudiron, mentres os rapaces nos mirabamos uns aos outros, desconcertados, aínda que, no meu caso, as razóns fosen ben distintas. Lembro aquela clase como unha experiencia estraña: coma se alguén dese unha palmada sobre un puzzle xa ordenado, e todas as pezas saltasen polos aires. Sabiamos que se podería recompoñer máis tarde, xaora, mais o debuxo final nunca sería o mesmo.



E AQUÍ ESTOU AGORA, diante da oportunidade que Laura me ofrece en bandexa, tratando de vencer os meus medos, eses medos que me acompañan cada minuto de cada día. Este «Gústame / Non me gusta» é a ocasión perfecta para que eu abra tamén as portas e saia por fin deste agocho onde me refuxio. Síntome protexido nel, e mesmo cómodo, pero sei que acabará amargándome, que conseguirá destruírme se non o abandono dunha vez. Recoñezo que tamén é atractiva a excitación de se saber dono dun segredo, de fantasiar cunha identidade oculta. Ter unha vida clandestina, unha personalidade dobre, como Spiderman ou Batman. Mais non pode ser, algún día terei que lle poñer fin a este teatro.

O exercicio que Laura nos propuxo é moi interesante. Consiste só en escribir o que me gusta e o que non, definirme a través de algo tan sinxelo como enlazar unha frase detrás doutra, coma se fosen as pedras amoreadas dun milladoiro. A oportunidade de, como fixo Xavi, usar o texto para dicirlle aos outros como son. Se me atrevo, se me decido, sei que xa non haberá nunca volta atrás:

GÚSTAME

Xogar ao baloncesto co meu equipo, os cadros de Van Gogh, pasear pola praia á noitiña, a satisfacción de aprender unha nova canción coa guitarra, xogar ao Trivial, pasear en bicicleta, as novelas de Hermann Hesse, as tortas de mazá da miña avoa, Leonardo di Caprio en Titanic, os discos dos grupos británicos dos anos sesenta que colecciona o meu pai, as cidades cosmopolitas, que me abracen cando estou triste, os días festivos, a noite das lumeiradas de San Xoán, recibir mensaxes no móbil, pasar horas en Tuenti e en Facebook, xogar ás cartas cos meus avós, contemplar as fotos de cando era pequeno, os bocadillos de xamón con tomate, ver chover a través a fiestra, as Harley Davidson, as noites estreladas, a valentía de Xavi ao declararse gai, as persoas coas que se pode falar tranquilamente, ir de acampada, ler un libro que me faga pensar, Watchmen e os outros cómics de Alan Moore, as películas de terror, a cor que collen as follas das árbores no outono, o último día de clase, o primeiro día de vacacións…

NON ME GUSTA

A coliflor, as praias ateigadas de xente, os profesores que dan mal as clases, o puré de verduras, a inxustiza e a hipocrisía que hai na sociedade, os libros de ciencia-ficción, a remolacha, o remate das vacacións, os malos tratos ás mulleres, a música techno, a xente que pretende aparentar o que non é, madrugar, os programas do corazón, tardar tanto tempo en vencer o medo a dicir que son gai, que non me pidan perdón cando me fan dano, a hipocrisía, as ditaduras, a última clase do venres, os que non che escoitan cando lles falas, suspender exames, ler por obrigación un libro que non me gusta, deitarme polas noites, erguerme polas mañás, que se me acabe a tinta do bolígrafo, quedar sen saldo no móbil, a cor laranxa, os desastres ecolóxicos, as películas de guerra, as centrais nucleares, camiñar só pola rúa, escoitar o tictac do reloxo durante a noite…



É A HORA DA CLASE de Lingua, Laura acaba de entrar na aula. Chegou o momento de permitir que sexa o azar quen decida: se a profesora non me elixe, só ela lerá o meu texto cando os revise. Invádenme os nervios mentres nos anuncia que imos comezar a clase lendo algúns textos da actividade que nos mandou, e que ela irá comentando o que lle parecen. Clara é a primeira que le, e despois faino Marcos; Sara é a terceira, toda a clase ri co seu texto divertido e burleiro. A profesora comenta os tres textos lidos, sinala algúns defectos, loa outros detalles. E logo engade que, como mostra, xa son suficientes; recollerá os do resto da clase e xa nolos devolverá comentados. Mais non tardan nada en xurdir varias voces pedindo que se lea algún máis. Laura acepta sen dubidalo moito, creo que a ela tamén lle divirte escoitar os nosos autorretratos. Examina a lista de clase que ten diante, percorrendo os nomes co seu dedo.

–Novoa Leal, Adrián. Tocouche, Adrián; escoitámoste.

É o meu nome. Nese intre si que me dominan os nervios, van e veñen desbocados por todas as partes do meu corpo. Sei que aínda estou a tempo de me botar atrás sen que ninguén se decate, bastará con eliminar as frases que coloquei en lugares estratéxicos. Ou podo atreverme a lelo enteiro, abrir as portas e deixar atrás todos os medos. Alá vou:

– Gústame xogar ao baloncesto co meu equipo, os cadros de Van Gogh, pasear pola praia á noitiña, a satisfacción de aprender unha nova canción coa guitarra, xogar ao Trivial, pasear en bicicleta, as novelas de Hermann Hesse, as tortas de mazá da miña avoa…



O texto completo, con todas as ligazóns e vídeos, pode lerse no recomendable blog de Agustín Fernández Paz: http://agustinfernandezpaz.eu/es/blog-afp/

7 abr, 2014

Rosendo Salvado e os aborixes


Redacción.-

O Consello da Cultura Galega, neste ano 2014, en que se conmemoran douscentos anos do nacemento de Rosendo Salvado, quere, unha vez máis, lembrar af igura deste galego egrexio con diferentes actividades, entre as que sobresae a organización desta exposición conmemorativa que se inaugurou en Tui o 1 de marzo, data do seu nacemento, e despois, en Santiago, o 3 de abril, en San Martiño Pinario, mosteiro onde transcorreron os anos da súa formación.

Esta exposición ten un obxectivo claramente orientado a destacar o labor de Salvado a prol dos aborixes australianos e de aí o seu título, Rosendo Salvado, valedor do pobo aborixe. Resaltarase nela o talante decidido e arriscado do bieito galego nos seus primeiros contactos cos nativos, así como o tacto, intelixencia e discreción con que realiza a inmersión na súa cultura e tradicións. Tamén, ao par do seu idealismo misioneiro, o seu sentido organizador fóra do común, planificando con detalle cada un dos pasos que se daban na construción da abadía de Nova Nursia e na consolidación da explotación agrogandeira que a sustentaba. Así mesmo, a insistencia e a decisión coa que tivo que loitar en contra dun sentir xeral que consideraba as comunidades aborixes como etnias inferiores e practicamente irrecuperables para a civilización. E, finalmente, como o seu carácter xeneroso, aberto e comunicativo e a súa ampla cultura, humanista e musical pero tamén rica en saberes técnicos, lle abriron moitas portas e serviron para amolecer moitas vontades que non miraban, inicialmente, os seus proxectos cos mellores ollos.



Rosendo Salvado: valedor do pobo aborixe
Santiago, a partir do 3 de abril
San Martiño Pinario
Compostela

6 abr, 2014

Cando ver aves en Galicia

Redacción.-

Mañá sábado 5 de abril ás 12:30 h. no C.E.N Casa das Insuas contaremos coa presenza dos ornitólogos Antonio Sandoval Rey e Cosme Damián Romay Cousido que nos presentarán o seu libro"Cuándo ver aves en Galicia".

O libro recolle unha ampla e variada proposta para gozar coa observación de aves mes a mes ao longo da xeografía galega. Unha obra rigorosa e amena de imprescindible consulta para os que queiran sacar o máximo partido as súas excursións ornitolóxicas por Galicia.

Previo á presentación deste libro, ás 10:30 h., terá lugar a reunión informativa para a provincia de Lugo do III Atlas de las aves reproductoras de España organizada pola SGO e dirixida a todos os interesados en participar neste interesantes proxecto colectivo.

4 abr, 2014

Chove para que eu soñe

Agustín Fernández Paz.-

(A foto inicial está tomada da web http://www.fondos7.net/)
(O verso que dá título a esta entrada é dun poema de Os Eidos, de Uxío Novoneyra)

Ben sabemos que este foi un inverno mollado. Coa chegada do Nadal, cada día semellaba que desde o Atlántico algún deus amosaba a súa querenza por un novo dioivo universal. Aínda bo foi que este marzo nos deu unha tregua, non sabemos por canto tempo.

Non é nada estraño que a nosa lingua teña unha chea de palabras para designar a chuvia. Dis que arredor de cen, se habemos crer a quen entenden disto (paga a pena escoitar este audio).

E tampouco é nada raro que na literatura de noso chova de xeito persistente, especialmente na poesía. Hai uns días, cando aínda tiñamos a auga como compañeira cotiá, ocorréuseme buscar poemas onde a chuvia tivese un papel destacado. Desbotei, xaora, os poemas onde houbese algún verso referido á chuvia (coma tal, “Chove, chove, na casa do probe / e no meu corazón tamén chove”, de Celso Emilio Ferreiro), porque entón serían necesarios varios volumes para recollelos todos.

Axiña parei de buscar. Porque en pouco tempo, só cos que me viñan espontaneamente á cabeza, xa reunín os suficientes para ilustrar esta entrada. Non digo nada se chego a buscar en serio! Velaquí están algúns.


Rosalía de Castro
Comezarei pola autora que, conforme pasan os anos, parece que nos ten máis cousas que dicir, un privilexio dos clásicos, se habemos crer a Italo Calvino. Falo, home non, de Rosalía de Castro. “Como chove miudiño”, o poema 32 de Cantares Gallegos pode servirnos de exemplo:

(“Como chove miudiño, na voz de Amancio Prada)

(“Como chove miudiño”, na versión de a CadaCanto, no disco A Rosa d’Adina)


Manuel María e Manuel Antonio
Mais tamén temos exemplos no admirado Manuel María, que incluía en Terra Chá este poema:

CHOIVA
Cae a auga na Chaira
soio polo gusto
de pegarlle na cara.
A Chaira sofre e cala.

Atopamos tamén poemas de chuvia en Manuel Antonio. De Sempre e máis despois, copio este díptico:

CHOVE NA CIDADE
Chove de noite na cidade
Chove de noite na Cidade Vella.
Na Cidade vella torta e sombriza
chove unha donda
cadea de eternidade.
Pra que os canos choren
por Sempre e máis Despois
chove na Cidade.

CHOVE NA ALDEA
Chove ó serán na Aldea
Chove ó serán na Aldea vella.
Na Aldea vella doída e esquencida
chove unha donda
eterna cadea.
Pra que as ponlas das árbores choren
por Sempre e máis Despois
chove na Aldea.


Uxío Novoneyra
Se reparamos na obra de Uxío Novoneyra, tan ligada ás terras frías do Courel, atopamos tantos poemas dedicados á chuvia que sería complicado reproducilos todos. Velaquí unha mostra de tres deles, do seu libro Os Eidos:

TRONOU ventou e choveo.
Bicouse a terra co ceo.
A noite que onte caíu
sólo foi pra quen’a oíu.
Ameteu o río. Ameteron as fontes
i os fontegallos dos montes.
Naz’a a auga a golfarón.
Regan os prados a cachón.

CHOVE no monte e nas viñas.
Envolca a auga en regueiras
i ailí onde caen as beiras
baila muiñeiras miudiñas…

CHOVE xunto e miudo…
Como siga unhos días este tempo
vai dar gusto
ver cubertas de mofo as penas
as paredes vellas
as ourelas dos ríos
i as presas
as estoldas dos muíños
os teitos
os castiñeiros xa sin folla
i as árbores todas.


Antonio García Teijeiro
E tamén temos nesta escolma a Antonio García Teijeiro, que xa non é que escribise poemas á chuvia. Dedicoulle ademais un libro enteiro, Chove nos versos, con ilustracións magníficas de Lázaro Enríquez. Dese libro, reproduzo este breve poema:

A choiva peitea
as ondas do mar
con peites de escuma
e bicos de sal
e pousa os orballos
na face do mar.



E tamén García Lorca
Na obra de García Lorca tamén hai poemas dedicados á chuvia, como o que podemos ler aquí. Para nós teñen singular importancia os Seis poemas galegos. Deles, saliento o coñecido “Chove en Santiago”, na fermosa versión de Luar na Lubre.


E poderiamos seguir…
Poderiamos seguir, xaora, non só con poesías galegas. Unha sinxela procura na Rede, descóbrenos outros fermosos textos. Coma tal, este soneto de Jorge Luis Borges:

LA LLUVIA
Bruscamente la tarde se ha aclarado
Porque ya cae la lluvia minuciosa.
Cae o cayó. La lluvia es una cosa
Que sin duda sucede en el pasado.

Quien la oye caer ha recobrado
El tiempo en que la suerte venturosa
Le reveló una flor llamada rosa
Y el curioso color del colorado.

Esta lluvia que ciega los cristales
Alegrará en perdidos arrabales
Las negras uvas de una parra en cierto

Patio que ya no existe. La mojada
Tarde me trae la voz, la voz deseada,
De mi padre que vuelve y que no ha muerto

Outros (de Pablo Neruda, de Alfonsina Storni, de Jacques Prevert, etc) podemos lelos aquí. E aínda temos algúns máis, entre eles un magnífico de Raúl González Tuñón, nestoutra páxina.

Para finalizar, unha marabilla:
E, para poñerlle o ramo a esta entrada, velaquí a fermosa canción “Chuva”, de Joao Bosco e Vinícius.



O texto completo, con todas as ligazóns e vídeos, pode lerse no recomendable blog de Agustín Fernández Paz: http://agustinfernandezpaz.eu/es/blog-afp/

1 abr, 2014

Premio "Trapeiro de Honra" d'Os Vilares

Redacción.-

O proxecto Os Vilares lareira de soños, creará este ano 2014 o Premio "Trapeiro de honra" de recoñecemento á labor de persoas e institucións en defensa e posta en valor da parroquia dos Vilares, tanto no apartado cultural, industrial, etnográfico, da natureza ou de calquera outro asunto merecedor de tal recoñecemento.

Crease este ano o premio por ser o ano máis importante e simbólico da historia recente da parroquia, o centenario do nacemento de Xosé María Díaz Castro e tamén o ano no que se lle adican as letras galegas e no que Os Vilares pasarán a multiplicar o seu coñecemento alén do concello e da Terra Chá por mor desres acontecementos.

O proxecto iniciado por Pastora Veres con unha punlicación e un documentario dirixido por Cibrán Tenreiro, que verán a luz após do verán e que pretende non rematar con estas dúas iniciativas, twn creado xa unha web, un logo identificativo, un facebook e pretende agora dar outro paso con esta nova iniciativa do premio ademáis de outras que se están a crear.

Este premio chamarase Trapeiro de honra polo significado dun oficio hoxe desaparecido pero que era identificado como dos Vilares e famosos trapaeiros e trapeiras da provincia procederon desta parroquia. O señor Pedro, foi recoñecido con unha pezamusical, a muiñeira de Pedro Trapeiro, por Xosé Luís Foxo e con un precioso poema e un artigo da poeta do Incio Marica Campo, que foi mestra en Guitiriz.

O oficio de trapeiro simboliza tamén un traballo humilde, digno para sacar a vida adiante na adversidade e unha maneira de relacionarse co mundo en tempos sin medios de comunicación e precarios medios de transporte.

O premio de TRAPEIRO DE HONRA, nace coa vontade de ser unha homenaxe a todos os veciños e veciñas dos Vilares personalizado nunha figura cada ano.

O premio non terá asignación económica ningunha e o designado cada ano recibirá un "trapo" serigrafiado co logo de Os Vilares, lareira de soños, e unha lenda relativa ao premio e o ano ao que corresponde, enmarcado.

As bases do premio iniaron xa a súa redacción e estarán publicadas no prazo dun mes. Nelas señalarase o tipo de acto de entrega do mesmo e as datas previstas.

Os Vilares sintese honrada de ser a parroquia dos trapeiros e así o demostra estendendo esa honra ao distinguir a parroquianos nativos ou adoptivos con este recoñecemento público.